TLZL
teriarumacervo mifcetur paulam ignis, ut paalit
totam congeriem incendio mifceat : ita lingua fic ad¬
mixta eft membris corporis, ut ni coerceatur, infi¬
ciat & inguinet fua lue corpus univerfum , totam¬
que hominis vitam , ab incunabulis ad extremam
ufque ætatem, infammet omni vitiorum incendio.
Porro vim hujus meli non illi indidit natura, quæ
vallo dentium & maceria labiorum admonuit, opor¬
tere linguæ ulum circumfpettum efle, ac modera¬
tum: fed aflata eft ex ignigehenne, unde primum
per impios Spiritus inficitur animus, & animi lues!
per organum lingue prorumpit in majus, & homi- |
nem è malo reddit pefimum , ac peltis contagio
corripit & caxteros , fic ut nulla vi, nulla ratione
poflit cohiberi malum impotens.
7 Omnis 7 Quid autem eft ufquam tam impotens, quod
guia nay aliqua ratione manfuefaciat humana cura? Nulla
ferm» ett feratam fera, nulla eft avis tam immanis , nullus
cum, ferpens tam pettilens , nulla maris bellua tam immitis,
ſerpentium „quin hominum ingenio beneficiifque manfuefcat,
© cetero- Cicuyantur Leones, manfuefcunt Tigrides ac Dra¬
rum doman- : E - BURN
tur, © do. CODES > ferviunt etiam Elephanti. Subiguntur &
mita fama Crocodili , mitefcunt Afpides , redduntur familia¬
natura bu. res Aquile & Vultures » ad amicitiam etiam alli¬
mara: ciuntur Delphini.
3 Linguam © Nulla adhuc ratio, nulla ars reperta eft morta¬
antem nulis libus, quæ linguam intemperantem domaret, cum |
Pa & olim domitum fit, & quotidie dometur omne ge¬
“ie nus animantium , quotquot habet terra, quotquot
ium malum, MATE , GUOTqUOT ACT : ufque adco malum hoc eft ef¬
plena veneno ferum ac violentum , nec impotens modo, verum
mortifero. eriam lethali veneno tinétum. |
2 Unguibus ac dentibus fæviunt Leones, at ve- |
Veneno funt armate Vipe-|
:& ræ, cæterum nec ungues habent, nec cornua. So- |
mig
P SIE s zi 5 5 |
in ipfa male- à lingua gemino modo noxiaeft, & feritate infupe- |
dicimus ho. Yabtli, & veneno lethali, quod procul etiam afflat |
minessgui quibus vult, cum fcorpii non ledant, nif cauda|
ſimilitu- eee i if i
céfrilité cufpide iétos, viperæ non lædant, nifi infixo den- |
dinem Dei
9 Inipfa
benedicimus nenum non habent.
Des
midabilis, f fimplex foret, & unico modo noxia. |
Nunc varium eft malum, & in omnem fe vertens
fpeciem, quo gravius ac facilius lædat, fæpe nocen- |
tius, cum boni fpeciem præ fe fert. Nihil melius, |
nihil apud omnes commendatius pictate. Hujus præ¬
textu ledit potifimum, ea mifcens, quae non pof- |
fantcohzrere. Neque enim potett effe pius in Deum, |
qui crudelis & maledicus eft adverfus proximum. |
Et tamen hoc organo laudamus Deum, patrem il¬
lum appellantes, cum codem vituperemus & infa¬
memus proximum , ad Dei fimilitudinem conditum.
Lingua canimus Deum omnium bonorum auétorem,
cum eadem fummis malis afligamus hominem, qua- |
fi hujus contumelia non pertineat ad Deum condi- |
torem. Deus neque laudibus noftris honeftatur , ne- |
que convitiis leditur. Homo homini vel peftilens |
effe poteft, vel falutaris. Et quod in hunc præfti- |
terimus, hoc Deus putat ad fe pertinere.
10Ex ipfo ‘° Proinde ne quis credat fuos hymnos Deo gra¬
ore procedit tos efle, quos lingua promit, non animo, Cum ca¬
a o dem lingua maledicentiz virus eyomat in proxi¬
mum. Quid enim pugnantius, quam laus & vitu¬
oportet, perium? tamen res tam diverfæ ex codem orc pro¬
fratresmei, ficifcuntur : atque hac quidem geruntur inter im¬
hacia feri pios, Inter vos, qui profeffi eftis Euangelicam fim¬
bus turpe eft aliud fonare lingua, quam fentiat ani¬
mus, qui didiciftis amare Deum in proximo, &
proximum in Deo: qui didiciftis adeo neminem effe
Jædendum linguæ petulantia, utad exemplum Chri¬
fti jubeamini bene loqui illis, qui vobis ingerunt
convitia. Leviusautem nocenseft, qui fimpliciter &
abfque fuco malus eft. Caterum maledicentia pie¬
tatis imagine commendata, quid aliud eft, quam ci¬
cuta admixta vino ? quo præfentius fit yenenum ,quod
miferere, cum ipfi crudeliter lingua fæviant in fra¬
trem. Habentinore, Pater noffer, cum aflidue lin
gua {piculo proximum confodiant, pro cujus falute
confoflus eft Chriftus. Prædicant Dei bonitatem
qui fua clementia fervavit hominem, cum ipfi lin¬
gue veneno properent exftinguere. Prædicant Chri¬
{ti bonitatem erga mortalium genus, cum ipfi adver¬
fus exemplum Chrifti linguas acuant adverfüs con¬
fortem. Efférunt laudibus Chrifti manfuetudinem ,
qui placide refponderit maledicis, cum ipfi menda¬
ciis etiam inceflant benemerentem. Profitentur fefe
angelos & præcones Chrifti, cum fint organa Dia¬
boli. Pollicentur femen do&rine cceleftis , cum
merum ferantaconitum. Atque hac tam diverfa non
folum faciunt eadem lingua, fed frequenter etiam
ex eodem fuggefto , è laudibus divinis exorfi, pro¬
rumpunt in nfamiam proximi, tanto perniciofius
inficientes animos concionis, quod fiéta fpecie reli¬
gionis tegant ac diflimulent mortiferum venenum ,
quod ex infecto corde per linguze organum depro¬
munt. Quæfo fratres, an non hoc prodigii fimile
videtur?
11 Sunt fontes fcatentes aquis falubribus , funt rı Num:
quos guftaffe mortiferum fit: funt qui fuffundant a- qd fo de
quam dulcem ac potabilem, funt rurfus, qui præ- prgn
| beant aquam amaram falfamque. Nec id mirum vi-dyeem &
deri poteft, cum per diverſas venas fluens liquor, amaram |
calcis, aluminis, fulphuris, alteriufve metalli, feu aquam
terræ dulcis faporem referat. At quî fit ut cum ex
eodem corde proficifcatur oratio, cum per eahdem
feateat linguam , adco fit fui diffimilis, cum inter tot
fontium dilcrimina nullus reperiatur, qui fimul ex
eodem ore dulcem & amaram aquam proferat?
12 An eadem arbor diverfi faporis foetus edit? rı Nem¬
Videte fratres mei, num ficus natura dulcis produ- id poteſt y
cit amaras oleæ baccas? Num vitis edit ficus? n
nime, fed fuæ quifquis arbori fruétus refpondet, & facere aut
An non igitur mon- viti feu?
ftri fimile videtur cundem hominem ex codem cor #4
de per eandem linguam , pietatem & impietatem (al jane
| veritatem ac mendacium , falutem & exitium, de- aquam.
promere?
:3 Itaque cum improba lingua nihil fit pernicio- 13 &
fius, bona & erudita nihil falubrius, cumque rarus ta
inventu fit, qui membrum hoc modis omnibus inter vos?
queat moderari, etiam atque ctiam é multis deligen- Ofendat
dus eft, qui doétoris provinciam fufcipiat. Huico- in
portet & animum efle ab omni cupiditatum tumultu Ke
tranquillum , & vitamab omni turpitudine femotam , ftam in
ut non folum ea doceat, quae funt vere pietatis, ve- manfuendi¬
rum etiam cum omni manfuetudine doceat, Nam "farine
contentiofa pertinaxque doétrina nihil aliud gignit,
quam factiones & diffidia. Atque inter hujus mundi
fapientes is primas tenet, qui pertinaciflime difpu¬
tat, qui lingue volubilitate nulli cedit. Nec hoc $
agitur , ut auditor difcedat melior , fed ut elatior
qui vicit, dejectior qui viétus eft. Vulgus interim
variis ftudiis inter fe diftrahitur, ut nec dicenti fit
ullus folidus fruétus, nec audienti. Inter vos au¬
tem qui Philofophiam Euangelicam profitemini ,
quifquis vere fapiens ef, & fcientia vere preeditus ,
ne faftus fermonifgue contentione declaret fefe fa¬
pientem, fed piis & integris moribus teftetur qua¬
lis fit, potius quam verbis. Ut enim inutilis eft
fides > ut inutilis caritas , quæ verbo tenus præfta¬
tur, ita inutilis cft fapientia, quæ non prius fe pro¬
bat manfuetudine morum. Hoc enim precipuum
eft argumentum, quo liceat humanam philofophiam
ab Euangelica dignofcere. Illa morofos , pertina¬
ces, ac feroces habet profeflores. Hxc quo fince¬
cilii: cujus precipua vis fitaeft non in argutiis Syl¬
logifmorum , aut phaleris eloquentiz , fed in fin¬
ceritate vite, in lenitate morum, quæ cedit con¬
3 ten¬