Page 24 [24]
Ofee z.
Hier. 3
Defun¬
Go au¬
tem
Herode
ecce an¬
gelus
domini
appa.
rì tranquillitati confuleretur, fimulque Herodis im¬
pietas, ita ut merebatur, magis ac magis exacerba¬
retur in gloriam Chrifti, idem cœleftis nuncius, qui
Magos dimiferat , Jofeph apparuit in fomnis; hor¬
tans eum, ut jam arcani confcius , matrem ac puc¬
rum clanculum fubduceret in Ægyptum : videlicet
hoc agente confilio divino, ut ca quoque regio, to¬
ta prodigiofis Deorum cultibus dedita , dum profu¬
go prebet hofpitium , ejus contactu commercioque
prepararetur ad aliquod primordium veræ pietatis.
His itaque verbis Angelus affatus eſt Joſeph : Surge
& adjantto tibi puero una cum matre , clam fuge in
eAigyptum , atque illic commorare donec reverfiss ad
te, admonuero tempus effe buc remigrandi. Futurum
eft enim, ut Herodes nihil intentatum relinquat, quo
perdat puerum. Non quod difficile fit Deo puerum
fubito exftinéto Herode fervare , fi libeat : fed hic
ordo negotii magis conducit ad confirmandum fi¬
dem: vult enim Deus, ut tyranni furor fuæ gloria
matrem ac puerum, nocte fugiens, fubducit in Ƭ
gyptum, inibi commoratus ufque ad obitum Hero¬
fa : his malis Deus voluit parari ftabilirique regnum
Filii fui, quibus humanz res folent labetaétari , ne
quid fibi mundus vindicare poffet in negotio divino.
Id quo magis credas , Deus , qui hoc fieri voluit,
multis retro feculis futurum prædixit| per os Ofeæ
Prophete : Ex e#gypto, imquiens, vocavi filinm
comperit, Magos fibi dediffe verba , jam impotens
ire, abjeéto fuco , prorupit in manifeftam infaniam ;
miflifque vefaniz fue miniftris, occidit omneis in¬
fantes, & quotquot erant in ipfa Bethlehem, & quot¬
quot erant in cjus oppidi finibus, bimulos, aut hac
atate minores , fequutus temporis fupputationem,
quo Magi pradixcrant fibi primum vifam effe pue¬
A
B
©
ri ftellam. Dilatavit tempus crudelitas, dilatavit lo¬
ERASMI iz
xit in regionem Ifracliticam. His enim oportuit il¬
lum primum innotefcere , ad quos præcipue miflus
erat, ne gens incredula haberet, quod vel probabi¬
liter fue impietati practexeret , negans illum efe
Meffiam fuum, fed alium Gentibus deftinatum. Ut 22
vero patrize fines ingreflus eft Jofeph, atque illic cer¬
to rumore cognoviflet, quod Archelaus, Herodis
defun&i filius, paterni regni dimidium fortitus, vi¬
ce patris regnaret in Judæa, veritus qe filius, ut in
regnum, ita & in crudelitatem paternam {ucceffiflet,
timuit eo proficifci , ac rurfus oraculo Angeli con¬
firmatus, unde jam totus pendebat, feceflit in partes
Galilææ ,quæ pars obvenerat Herodi Tetrarche:, fra¬
tri Regis defunéti. Hic tuta omnia pollicente Angelo,
invitavit etiam patriæ charitas, fimul hoc agente
confilio divino, ut per occafiones varias Chriftus
multis divideretur, qui nulli non venerat. Bethle¬
hem hujus partu gloriatur, Hierofolyme circumci¬
{us eft, ac purificatus, /Egyptus tanto hofpite felix
rietur. Nam hic erat parentis Mariæ patria, in qua”
filium conceperat, vicylus humilis & obſcurus, Ga- yocaur
gis opportuna latebra puero adverfus Archelai fævi¬
tiam: & illud interim nos re ipfa docente Deo, in
his, quæ divina voluntate geruntur, nihil opus effe
hujus mundi præfidiis, opibus, potentia, factioni¬
bus, generis claritudine. Imo hee adjunéta obicu¬
rant apud homines gloriam Dei: nam ne hoc qui¬
dem accidiffe fortuito fatis arguit, quod prophetia
jam olim futurum pradixerat, quod Meffias ille Na¬
zarenus appellaretur, quod efle faétum, vel ipfe titu¬
lus indicat, quem Pilatus, ignarus prophetiæ, cru¬
ci affigi jullit, Zef Nazarenus Rex fadeornm. Et
hodie , qui Chriſtum profitentur , ab eo Nazaræi
dicuntur à plerisque. Neque vocabulum ipfum my¬
{terio vacat. Nazareth Hebræis à flore nomen ha¬
pio confilio fatis fibi cautum efle, ne qua poflet ela¬
bi, quem unum cupicbat exftinétum. Sed fruftra
nititur aftutia mortalium adverfus confilia divina.
His rebus parabatur exemplum , quid effent ab im¬
piis Principibus palluri , qui credituri effent Euan¬
gelio; quid profeCturi, qui fidem Euangelicam, te¬
neram adhuc, & in piorum animis glifcentem, cru¬
delitate fua conarentur exftinguere. Ob Chriftum
interimi, fervari eft. Herodi data erat occafio refi¬
pifcendi, non fæviendi , nifi mentem illius regnan¬
di cupiditas excæcafler : fed dum ipfe fibi fuo vitio
vertit omnia in materiam majoris infaniæ , fua mali¬
tia Dei juftitiam illuftravit, dum omnibus palam fit
innoxios puellos immani crudelitate trucidatos , &
ipfum horribili dignum exitio, quo poftea periit,
17 fuiffe. Porro ne quis addubitet hoc difpenfatione di¬
vini confilii fic eveniffe ,, audite Prophete Hiere¬
miæ vaticinium , hoc præfagio mentis afflatæ jam
factum cernentis quod multis poft feculis efler futu¬
18 rum: 0x, inquit, in Rama eff andita , vox vehe¬
- menter plorabunda, lagubris ac lamentabilis : Nimi¬
rum Rachel ea erat deplorans filios fuos : nec admifit
confolationem , propterea guod effent omnes è medio fab¬
lati. Rachel, quæ enixa Benoni , hoc eft, doloris
fei filium, cui poft mutatum eft nomen Benjamin,
mox à partu periit, fepulta eft non procul à Beth¬
lehem : unde Propheta fub hujus perfona , matrum
lu€tum , fuos filios ab Herode trucidatos deploran¬
tium , expreffit.
39 Interea pofteaquam Herodem exitium ipfodignum
faftuliflet € medio, rurfus Angelus , qui fugæ con¬
filium dederat, apparens Jofeph in fomnis , horta¬
zo tur illum, ut Agypto reliéta , puerum ac matrem
ejus reduceret in terram Mraeliticam: jam enim cx¬
ftinétos efle eos, qui pucrum yolebant exftinétum.
21 Atque his promte per omnia parens divina volun¬
E
Es]
bet, quod hic è virgine conceptus fit puriflimus ille
flofculus , omnis virginitatis confecrator, quemad¬
modum Bethlehem domum panis fonat Hebræis, ubi
proditus eft ille panis coeleftis, quem qui ederit, vi¬
vet in æternum. Hic igitur annos aliquot vixit , vel¬
ut ignotus, cum matre & nutritio fuo, cujus filius
ab omnibus exiltimabatur, donec ad ætatem adul¬
tam progreffus jam ipfe fefe doctrina, miraculis ,
morte & refurreétione mundo proderet: nulla inte¬
rim re infignis, aut inter cæteros mortales eminens,
nifi quod omni probitatis genere, donifque cœlefti¬
bus fic in dies proficiebat, ut nemo non magnum
aliquid ab eo puero exfpectaret: Legis etiam inte¬
rim obfervantiflimus, ne quam anfam daret malevo¬
lis obtre&tandi, fed per omnia fatisfaceret omnibus.
Maluit ad tempus obfervata Lege ad perfectiora per¬
ducere Judæos, quam ea {preta animos illorum ab
fefe alienare. Semel duntaxat fpecimen fui prabuit
Hierofolymis, annos natus duodecim, cum clam re¬
li&is parentibus, repertus eft in templo, in medio
do&orum fedens, audiens illos} ac viciffim fic in¬
terrogans, ut omnibus effet admirationi. Jam tum
videlicet geftiebat indoles ad ea, quorum gratia
miſſus erat in mundum; fed ut heec erat animi prom¬
ti laus, ita moderationis & obedienti® erat exem¬
plum, exfpectare tempus 4 Patre prefcriptum.
(CAR INU
Glamet fohanues: taxat: Chriftoque minorem
Se faffis: Chriftus lotus: adefique Trias.
Ne oper pretium eft audire, quomodo tan- £
dem negotium hoc, cujus gratia venerat, fit
agereflus Dominus nofter Jefus Chriftus. Non ex
improvifo femet ingeffit inopinantibus. Ante per