Tituli para¬
phralis.
Euange¬
A patribis Chriftus natus : turbatur Jofephs
Angelas hunc retinet 5 virgo beata parit.
Er Mortales tam ardentibus
ftudiis ample&untur librum
humana proditum induftria,
qui vel tuendæ farciendæve
\ gendæ rci familiaris viam,
vel aliam aliquam difcipli¬
j nam ad terrena modo com¬
moda conducibilem pollice¬
Se tur, quanto flagrantioribus
ftudiis hic liber eft ab omnibus excipiendus , cujus
utilitas ex sequo pertinet ad omnes; nec humana
commoda, moxque peritura, promittit , fed cæle¬
ftem Philofophiam à cœleiti doétore Jefu Chrifto
mortalium generi traditam docet, & hujus admira¬
bile præmium pollicetur , non opes , non regnum,
non voluptates , fed veram atque zternam felicita¬
tem , atque ad hanc expeditam ac facilem omnibus
viam commonftrat, & aućtorem indicat, per quem
nulli non eft parata falus , extra quem nulli eft fpe¬
randa falus. Quis autem cft hominum , quem non
excitet tanti boni certa fpes , quantumvis barbarus
fit, aut idiota? Hanc ¥ mirificam falutem, quam nec
humanus conatus , nec laboriofa Philofophorum in¬
duftria, nec fuperftitiofa Gentium religio, nec Mo¬
faicee Legis quamlibet diligens obfervatio præftare
potuerunt ad plenum, Deus omnium rerum & vifi¬
bilium & invifibilium conditor , fervator , modera¬
tor ac vindex, olim per omnium Prophetarum ora,
quos Spiritu {uo coelefti affaverat, toti quidem orbi,
fed peculiarius Judaica genti, quae tum Ecclefiae Chri¬
ftianæ mox per orbem univerfum propaganda, ge¬
rebat imaginem , promifit ; variis figurarum invo¬
lucris atque umbris defignans ac veluti præludens,
quicquid nunc per Filium fuum Jeſum Chriftum fub¬
latis ænigmatis palim exhibuit mundo ; qui fic hu¬
jus gratuitæ felicitatis nuncius {fuit , Dei Patris no¬
mine legatum agens in terris, ut idem eflet & Philo¬
fophia falutifera dotor, ipfe exemplar, ipfe præmii
& pignus, & fponfor, & auctor. Paffus eft enim Deus
arcano fuo & humanis ingeniis infcrutabili confilio,
mortalium genus fuæ ftirpis auétorem primum inge¬
nio referens , &ad vitia proclive, diu falfis teligioni¬
bus, variif{que vitæ vitiis; & improbis cupiditanbus
involvi; quo tempore hoc optatiffimo, quod divina
fapientia, rerum omnium moderatrix, fbi praeferi¬
pferat , univerfi tanto magis fitienubus & confen¬
tientibus animis hanc vere falutiferam & efficacem
Philofophiam ample&terentur , pofteaquam compe¬
riffent fefe , neque per ea commoda prefidiaque,
que mundus hic precipue pollicetur, neque per tot
Philofophorum accurata dogmata, neque per tot re¬
ligionum fpecies; neque per Mofaicee Legis anxiam
obfervationem, ad veram pietatem, veramque feli¬
citatern potuifle pertingere , imo hoc magis involvi
vitiis & cupiditatibus, quo vehementius humanis fre¬
ti prefidiis contenderent ad innocentiam ac felicita¬
tem. Proinde fi Judæi , quos maxime conveniebat
ampleéti , quod toties promiflum , tot feculis exo¬
ptatum offertur, foli negligunt tantum bonum, quod
gratis exponitur omnibus, maluntque {oli carere,
# In alia Editione legitur felicitater.
quam habere cum cateris commune ; non eft quod
cuiquam imputent interitum fuum , nifi fuæ incre¬
dulitati. Ilis potiffimum hæc futura cecinerunt fa¬
crorum Vatum oracula ; illi cominus confpexerunt
Chriftum cedentem miracula , cominus audiere do¬
étrinam Euangelicam ; illis primum annünciavimus
regnum cœlorum. Cæterum quofcunque tedet vi¬
tæ prioris; quotquot amant veram innocentiam, qui¬
cunque defiderant veram, folidam, & nunquam au¬
ferendam felicitatem , hoc Euangelium , hoc eft;
optabile ac lætum nuncium ,lætis & alacribus animis
excipiant, five Græci fint, five Judæi, five Roma¬
ni, five Scythe, five Galli, five Britanni. Ut Deus
non eſt tantum Judxorum Deus, {ed ex æquo com¬
munis omnium , quemadmodum Sol unus & idem
eft mundo communis, ita Jefus Chriftus hujus Filius
omnibus fervandis venit, omnibus mortuus eft, o¬
mnibus refurrexit, omnibus adfcendit in cœlum,
omnibus fuum emifit fpiritum ; nullum repellens;
neque ob generis; neque ob ætatis, fexus, condi¬
tionis aut vitæ difcrimen. Semel per illius mortem
in facro lavacro demerguntur univerfa peccata vitæ
prioris : nec imputantur quamlibet atrocia crimina,
pro quibus dependendis innocens ille femel eft mor¬
tuus, modo quod reliquum eft ætatis ad Chrifti re¬
gulam, hoe eft, Euangelicam doétrinam exigatur.
A Baptifmo cenfetur Chriftianus- Ad id præftan¬
dum ipfe largietur gratuitam opem fuam, qui per¬
feverantibus largietur & premia. Non exigit à quo¬
quam onus Legis Mofaice, tantum adfit vivida fi¬
des, quae & promte credat quod annunciatur, & cer¬
ta fiducia exfpectet quod promittitur. Non fallit
veritas &terna, non fruftratur Deus promiflor. Por¬
ro quid agendum fit, non jam praferiber humana
lex, fed di@abit Chriftiana charitas.
Et hactenus quidem viya voce tradidimus Euan¬
gelium optima fide, communicantes omnibus, quæ
vidimus oculis noftris, quæque audivimus auribus
noftris. Cæterum quoniam periculum eft, ne ne¬
gocio latius in dies fefe dilatante, vel variet narratio
per multorum manus obambulans, vel apud aliquos
minus inveniat fidei fermo quam liber; ad hac quo
facilius permanet ad omnes fcriptura quam vox ,
fummam totius negotii, quod fatis eft ad parandam
falutem ; hoc volumine complećtar , nativitatem ,
doétrinam, miracula, mortem, ac refurrectionem.
Ac primo quidem loco Jefu Chrifti genealogiam re- r
duorum memoria celeberrima patiter & gratiofiffima
fit apud Judaos. Siquidem Abraham gentis aucto¬
re gloriantur imprimis, & David Rex , tantopere
laudatus ore divino, hoc magis infidet illorum men¬
tibus, quod hujus recentior etiam fit memoria; vel
quod his duobus potiffimum promiffus fit ille tot fe¬
culis exfpeétatus Chriftus in Hebræorum oraculis,
quibus fummam habent fidem , etiam illi, qui Chri¬
{to repugnant. Siquidem in libro Genefeos fic A¬
brahæ loquitur Deus, promittens fore, ut ex ipfius
ftirpe nafceretur olim, cujus gratuito beneficio non
ſolum natio Judæorum, verum. etiam omnes totius
orbis- populi , non per circumcifionem , quæ tum
nondum erat nata , fed per fidem Euangelicam in
jus & charitatem filiorum adfciti , cœleftis regni