periit. Agedum, numillam animam dicemusmortuam,
cui inſidet Diabolus , verberans, ftimulans, mordens,
calcitrans, nec illa quicquam horum fentit? Sedjacet
exanimata, nec dolet {uis facultatibus{poliata? Mle qui¬
dem infultat, hac veromanetimmobilis, necfentiens
quidem, non aliter quam corpus a quodifceflit anima.
Quoties enim non adeft vehemens timor Dei, talis fit
anima necefle eft , ac mortuis infelicior. Nequeegim in
tabem, cinerem ac pulverem refolvituranima, quemad¬
modum corpus: ſed in his fœtidiora, in ebrietatem, in
iracundiam , in ayaritiam yin abfurdosamores , in impor¬
tunas cupiditates. Quod fi cupis plenius fcire , quam gra¬
viter oleat , da mihi puramanimam , ac tum perfpicue vi¬
debis,quam male oleat turpishæc &impura. Nunc enim
non poteris perfpicere, propterea quod quamdiu fumus
aflucti graveolentiæ, non fentimus eam. At ubi verfa¬
ti fuerimusin verbis{piritualibus, tum{ciemus, quan¬
tum fit illud malum, licet hoc plerifque videaturindifte¬
rens. Nondum loquor de gehenna, fed fivultis, qua
preefentis vitae funt expendamus. Non de eo loquor,
qui turpia facit , fed qui turpia loquitur. Quam is eft ridi¬
culus, quomodo feipfum primum afficit contumelia,
perinde ac fiquisccenum aliquodemirtat ex ore, ita {e¬
ritu gloria, imperiam, honor nunc & femper, & infe¬
cula feculorum, Amen.
in lapidibus fait in gloria, adco ut non pofent in¬
tendere filii Ifrael in faciem Mofi, propter gloriam vultus
illius, que evachabatur quomodo nonmagis adminifiratio
Spiritus evit in gloria? Dixerat quod tabula 240f lapidea
fuerant, quodque litteras habebant, præterea quod hæ
tabule carneæ, videlicet Apoftolorum corda, Spiritu
fuerintdefcriptæ: dixerat quod litteraoccidit, fpiritus
vero vivificat: reftat ut huic comparationi & aliud quid¬
dam adjungeret, idque non exigui momenti; nimirum
gloriam Mofi, quamhîc nemo vidit in novo Teftamen¬
to, corporeis duntaxat oculis. Atque ob hoc ipfa magna
videbatur., Nam fenfibilis crat gloria, quando corpo¬
ralibus oculis cernebatur, licet effet inaccefa. Contra
novi Teftamenti gloria res eft intellectus. Nequeenim
perfpicue tanta fublimitas infirmis percipi poteft. Sed
illa magisattollebat Judeos „atque infe convertit. Ergo
quoniam in hanc incidit comparationem , conaturque
qualis fit hujus coenifons. Exabundantia enim cordis os
loquitur. At egonon id folum deploro, verumetiam il¬
lud, quodhocnonnullis ne videatur quidemindecorum,
Hinc omnia increfcunt mala , quum peccavimus , nec
videmurnobisdelinguere. Visigitur fcire, quantum fit
malum, turpialoqui? Confideraaudientes, quomodo
rubore fuffunduntur, dum tuloqueris indecora. Quid
enim vilius eft homine turpiloquo ? quid contemptius?
Nam tales fe conjiciunt in mimorum ordinem, in fo¬
dalitatem mulierum corpore queftumfacientium. Quin
potiusillæ magiserubefcunt quam vos. Quo patto pote¬
risuxorem ducere pudicam, quum iftis exemplis do¬
erat perdifficile ob auditorum craffitudinem, vide quo¬
modo fe gerat, & quibusrationibus rem tractet: prin¬
cipio funétionum differentias indicans, eafque inter fe
committens ex his qua {uperius diéta funt; Nam fiilla
miniftratio fuit mortis, hac vitae, nihil eft dubitan¬
dum, quin &hec gloria major fit illa. Quoniam igitur
cam non potuit oculiscorporeisoftendere, colleétione
exhibetilliuseminentiam , dicens: Quod fi adminiftratio
mortis fuit in gloria, quomodo non magis adminifiratio
ſpiritus erit in gloria© Adminiftrationem autem mor¬
tis, ipfam dicit legem. Vide interim quomodoinipfa
ctiam comparatione diligenter cavet, me quam anfam
rulentiam ab oredemittere, quam verbum obfcenum.
Nunc fi foeteat os, ne cibum quidemunacapere fufti¬
nes, at quum tantus fœtor fit inanimo, dicmihi, au¬
des communicare myfteriis? At fi quis vas impurum
alicunde capiat, deponatque inmenfa tua, fuftibusil¬
lum exaéturus fis. Porro Deum in ipfius menfa, nam
menfaillius eſt os noſtrum, euchariftia plenum, gl
verba adferas, quovisimpuro vafe fordidiora, obfecro
te, non putas ad iram provocari? Etquomodo id fieri |
poflit. Nihil enim perinde offendit fanctum ac purum ,|
ur hujufmodi verba. Necaliares equeimprobos& in-|
verecundos facit, ut talia vel dicere vel audire. Nihil
ita diflolvit nervos pudicitiæ, utperhæc emicans flam¬
vere foetidiora ibi repofuifti verba, ipfamque interius
animam torpidam & immobilem reddis. Siquidem quum |
profers contumeliam, non eft eavox anime, fed iræ:
quum obfcena loqueris, non illa locuta eft, fed intem:
perantia: quum maledicis , invidia: quum infidiaris ,
avaritia. Nam hæc non funt animæ, fed cupiditatum
ac morborum illius. Quemadmodum corrumpi non fim¬
pliciter eft corporis, fed mortis &concupiſcentiæ, quæ
eſt in corpore, ita hæcſunt non animæ, ſed cupidica¬
tum que illiagnatee funt. Quod fivisaudire vocem ani¬
mæ viventis, audi Paulum dicentem , Habentes alimen¬
ta, & quibus tegamur, his contenti erimus. Item, cf
ego mundo. Audi Petrum dicentem, Argentum Ca
rum non fuppetit mihi , quod antem habeo tibi do. Audi,
Fob, etiam gratias agentem ac dicentem 5 Dominus de¬
dit, Dominus abflalir. Hæc viventisanimæ verba funt,
hæc fant animæ propriam exferentis yim. Similiter &
Jacoh loquebatur , Si Dominus dederit mihi panem ad
edendum <> veftem ad amittum. Sic Fofiph, Quomodo
faciam verbum hoc malum, € peccatuminconfpetta Dei?
At nonitidem illa barbara, fed perinde quafi temulenta
ac delirans ita loquitur, dicens, dormi mecum. Hæc
fcientes, fufpiciamusanimam viventem, fugiamusmor¬
tuam, ut xternam confequamur yitam, quod nobiscon¬
tingat per gratiam ac benignitatem Domini noftri Jefu}
ſed, eſtadminiſtratio mortis. Miniſtrat enim in mortem,
non item ipfam mortem. Nam quod gignit mortem,
peccatum erat : hæcautem pæœnam induxit, & pecca¬
tum oftendit, non genuit. Retexit enim evidentius ma¬
lum, acpuniit, nonautemimpulitad malum: fuitque
miniftra non ut fieret peccatum aut mors, fed ut qui pec¬
catum admiferat daret poenas. Unde fit ut peccatum hac
ratione fuftulerit. Siquidem lex dum oftendit peccatum
ufque adeo formidabile , hoc ipfo reddit illud manifeftum
ac proinde fugiendum. Quemadmodum igitur qui gladio
arrepto nocenti caput amputat, minifter eft judici fe¬
rentifententiam,necipfe eft qui interfecit hominem,licet
amputet illi caput: ut ne is quidem, qui pronuntiavit
mortis fententiam, quique reum condemnavit, occidit
illum, fed'ipfius qui punitur, iniquitas: itidem & hîc
non ipfa lex interficit, fed peccatum, hoc & occidebat
&condemnabar. Hic vero dum punitur, contraxit vim
peccati, metufuppiiciicohibensillud. At nonfat habuit
hoc folum protuliffe ad eminentize probationem , verum
& aliud quiddam adjicit dicens , 77 litteris deformata in
lapidibus. Vide utrurfus premit fpiritus udaicos. Nihil
enimaliud erat lex quam littera. Nihil opis profiliebat
tur, quemadmoduma baptifmo: fed erantcolumnæ ac
fyngraphæ mortem adferentes his qui litterastranfgre¬
diebantur. Vides ut caftigans udaicam ambitionem ,
peripfa quoque rerum vocabula tollit legis auctoritatem,
lapideam illam appellans, & litteras, & miniftrationem
mortis: & illud infuper addens, quod fuerit deformata.
His enim nibil aliud declarat, nifi quodunoin loco lex
conftituta fit,non quemadmodum fpiritusubiqueaderat,
plurimum roboris infpirans omnibus: Autillud indicat ,
quod multum terrorisac minarum inſpirant litteræ,, nec
eas lex poflit abolere, fed perpetuo maneant,veluti lapidi¬
businferruminatæ.Mox dum videtur laudare vetera,rur¬
fus admifcet accufationemFud.corum Exenim quam dixif¬
ſetin litteris, deformata in lapidibus fuit in gloria, fubjun¬
xit, ut non poſſent intendere filii Iſrael in faciem Moſi: quæ
res arguebat magnam illorum tum imbecillitatem , tum
humilitatem. Ac rurfum non dicit , propter gloriam ta¬
Tom. VIII. R bula¬