OCR
29 ENCHI ftis, quæ incorrupta, & moderatius amabis formam caducam & fugacem corporis. Oras ut compluaturager ne fitiat, magis ora, ut Deus compluat mentem tuam, nea virtutum fruge fterilefcat. Magna cura relareis difpendium rei pecuniariz , maxima curarefarcienda jaCtura mentis. Profpicisin fenectam, ne quid defit corpori, & nonconfulendum, ne quid defivanimo? Arque hocquidem facienduminhisrebus 5 que quotidie {unt obviæ fenfibus noftris, atque cos prova. tietate fpeciei, varicadficiunt, ſpe, metu, amore, odio » dolore,voluptate. Idem obfervandum in omnibuslitteTis, quae ex fimplici fenfu & myfterio, tamquam cora pore atgue animo conftant 5 ut contempta littera, ad rinm in Myſterium potifimum fpeétes : cujufmodi funt littera litteris Poetarum omnium , & ex Philofophis Platonicorum : a maxime Vero Scripturæ divine, qua fere Silenisillis ZN Alcibiadeis fimiles, fub te&orio fordido ac pene ridiculo, merum Numen claudunt. Alioqui fi fine allegorialegeris, Adæ fimulacrum deargilla uda formatum, eiquein{piratam animam, Eyam de cofta fubduétam, interdiétum , ne de ligno ederent : ferpentem fuafo‘rem, Deum inambulantem ad auram, confcios latitantes: Angelum cum romphaa verfatili foribus Paradifi additum , ne ejeétis pateret reditus, breviter, totam orbisconditi hiftoriam, fi nihil ultra fuperficiem queefieris, non video quid ita multo magis opere pretium fis facturus , quam fi cantaveris luteum fimulacrum Promethei, ignem dolo fubjeétum, eum fimulacro inditum , lutum animaffe. Immo fortaffe plu{culo fruétu legetur fabula Poetica cum allegoria, quam narratio Sacrorum librorum, {i confiftasincortice. Site legentem admonet fabula Gigantum, non efle pugnandum cùm Superis, aut abftinendum elle ab 1is ftudiis, aquibusnatura abhorret, adjiciendum animumad ea (modo honefta fint ) ad quee natura propenfior es, uti ne conjugio teimpedias , fi tuis moribus coelibatus magisconvenit, rurfum, neccelibatui teaddicas, fi conjugio viderisutilior: fere enim infeliciter evenire, qua tentes invita Minerva. Si te Circes pocula docent ; homines voluptatibus tamquam veneficiis dementari, vertique prorfüs ex hominibus inpecudes. SiT'antalus fitiens, miferrimum effe , opibus congeftis inhiantem, uti non audere. Si Sifyphi faxum, laboriofam, & miferam effeambitionem. Si Herculis labores admonent, honeftis ftudiis ,& indu{tria infatigata pararicoelum: nonne hoc difcis in fabula , quodpracipiunt Philofophi& Theologi vitæ macià gti? At ficitraallegoriam legeris, infantesinutero allego- colluétantes, vendita pulmento primogenita, benePers diétionem patris dolo præreptam , Goliath funda Daefi Scri- Vid itum, Samfoni derafùm capillum, non ita maptura. gnirefert, quam fi Poeticum legas figmentum. Quid intereft, Regum aut Judicum libroslegas, an Livianam hiftoriam , modo in neutra {pe&es allegoriam ? Jn litte- Nam inilla multa infunt , quæ mores communes emennsSa- dent, in hac nonnulla etiam abſurda in fpeciem, & ii que fumma cuteintellecta, moribus officiant: veluti etiam latrocinium David : adulterium homicidio emptum: abfirda Samfon perdite amans , furtivus filiarum cum Loth E concubitus, atqueid genusalia mille. Proinde ubique contemta Cane Scripturæ , maxime Veteris Tefta menti, fpiritus myfticum rimari conveniet. Hoc tibi fapiet Manna , quod palato tecum attuleris. Sed in eruendis myfteris non oportet animi tui conjecturas fequi, verum cognofcenda ratio, & velut ars queedam, quam tradit, Dionyfius 1 quidam in libro, de Divinis Nominibus, & divus Auguftinusin opere, de Doćtrina Chriftiana. Paulusautem Apoftolus poft Chriftum fontes quofdam aperuit allegoriarum , guem fecutus Origenes, inhac parte Theologiæ facile Principatum obtinet. Eam vero noftri Theologi, aut adfpernanturfere, autoppido quam frigide tractant, inacumine differendi yeteribus vel pares, vel ſuperiores, in hujus muneris tractatione ne conferendi quidem cum iftis. Idque duabus potiffimum (utconjicio) de caufis. Altera quod non poteft non frigere myfterium, x Nimium, eum Areopagitan effe non putabat, ? RIDIO N 30 A [quod non eloquentia viribus, ac dicendi lepore quodam condiatur, qua inre præcelluerunt veteres, nos ne attingimus quidem. Altera, quod uno Ariftotele contenti , Platonicos & Pythagoricos arcent a ludis. At hos pofteriores præfert Auguftinus, non folum quod plerafque fententias habentadmodum confentaneasnoftra Religioni, verum etiam quod ipfum dictionis genus figuratum , ut diximus , & allegoriis frequens, propius accedit ad fermonem Sacræ Scriptuire. Non igiturmirum, fi commodius trataveruntal- Vetere. \legorias Theologicas, qui dicendi copia remquamli- 2 ¢!2\bet, etiam jejunam ac frigidam locupletare & conve- ee flire poterant, tum qui omnis antiquitatis doGtiflim1, commoquod in myfteriis Divinis erat faciendum , id fuerant derraolim in Poetis & Platonicis libris meditati. Horum igi- e turcommentationes te malo evolvere, utpote quinon e ad Scholaſticam concertationem, fedad bonam mentem teinftituam. Quod finonadfequeris myfterium , memineris tamen fubeffe, quod quidem vel incogni[tum {perare preeftabilius eft, quam in littera occidenjte conquiefecre. Nequeid modo in Veteri T'eftamento, verum etiam in Novo. Habet Evangelium car- Puanges nem fuam, habet & fpititum. Nam etiamfidetraétum 4” eft velum a facie Moyfi , tamen adhuc Paulus videt a per fpeculum & in zenigmate. Et utapud Joannem ipſe tarner dixit Chriftus : Caro non prodeft quidquam, ſpiritus eſt ſpr qui vivificat. Mihi quidem religio fuiffet dicere, non ue prodeftquidquam, fatisfuerat futurum, carononnihil prodeft , fed multo amplius fpiritus : nuncipfa dixit veritas, zon prodef quidquam. Adeoque non prodeft, ut juxta Paulum mortifera fit, nifiad fpiritum referatur. Alioqui vel hoc utilis eft:icaro quod infirmitatem quafi gradibus quibufdam ducìt ad fpiritum. Corpus fine fpiritu non poteft fubfiftere, fpiritus corpore nihileget. Quod fi Chrifto auctore tanta res eft {piritus, ut fola vivificet, huc tendendum, ut inomnibuslitteris, omnibus actibus {piritum re{piciamus non carnem. Et fiquisobfervaverit, animadvertet hoc unum eſſe, quonos vocant, inter Prophetas præcipuus Efajas, inter Apoftolos Paulus, qui nulla pene Epiftola non hoc agit, non inculcat, nihil fidendum effe carni, infpiritueffe vitam, libertatem , lumen, adoptionem, & fruétusillosoptabiles, quosenumerat. Carnem ubique contemnit, damnat, diffuadet. Attende, & deprehendes pañlim hoc idem agere præceptorem noftrum Jefum, dumintollendode puteoafino, inilluminando ezco, in confricandis ariftis, innonlotis manibus, inconviviis peccatorum, in parabola Pharifæi & Publicani, in jejuniis, in fratribus fecundum carnem, in gloria Judæorum , quod effent filii Abraha, in muneribus offerendis , in precationibus ; in phylacteriis dilatatis , multifque fimilibuslocis, contemnit carnem legis & fuperftitionem corum, qui malebant eſſe Judai in manifefto, quam in occulto. Et cum dicit muliercule Samaritane: Mulier, crede mihig quiavenithora, quando nequeim monte hoc, neque im Hlieroſolymis adorabitis Patrem. Sedvenithora, & nunc eft, cum veri adoratores adorabunt Patrem in fpiritu © veritate. Nam & Pater tales quarit, qui adorent eum. Spiritus eſt Deus, & cos qui adorant eum, in fpiritu é~ weritate oportet adorare. Idem facto fignificavit, cum in nuptiisaquam frigide &infipida littere vertitin vinum fpiritus , ad vitæ contemtum animas inebriars {piritales. Et ne magnum putes, quod ifta contemfit Chriftus , que modo commemoravimus. Imo contemfit & carnis fuæ manducationem , & fanguinis potum, nifi & ſpiritaliter edatur atque bibatur. Quibusenim putasifta locutus eft, Caro non prodeft quidquam, ſpiritus eft qui vivificat? Nempenon is, qui Euangelio decollofufpenfo, aut cruce ærea, fetutos ab omni malo putant , idque perfeétam Réligionem exiftimant, fed quibus{ummum my fterium,de fumendo corpore fuoaperuerat. Sires tantanihil eft, immo fiperniciofa, quid eft cur ullisaliisrebus carnalibus fidamus, nifi adfit fpiritus. Tu forte quotidie facrificas, & tibivivis, neque ad te pertinent incommoda proximi tui; adhuc in carne es facramenti, Verum fi facrifi= cans E F