Page 28 [28]
19
xd uv 3 fm on adoos eialv Oposot , i s TL
est 1 NS uo è In bed , #07 Th E ong Quod opzosov,
Byer D pévor. H on QUerg 107 7
7 én GAIE. KAypSyTU sy Gr ee E. Ait AALA A¬
riffoteles in lib. de fabis, illem jfi a fabis abftineri, vel
quod pudendis effent fimiles, vel quod inferorum portis. Oz
num enim hoc legumen expers genitura. Vel quod corrum¬
pat, vel quod univerſi natura fimile , vel quod ad oligar¬
chiam pertineat. Nam fabis fortiuntar. Cum co quod
oftremo loco attigit Ariftoteles, convenit quorundam
fententia , qui putant Pythagoram hoc ænigmate de¬
terruifie à capeflenda republica. Mihi magis etiam ar¬
ridet, quod addit is qui hiftorias, quas Gregorius Na¬
zianzenus attigit, collegit, edere fabas , qui lucro cor¬
rupti ferunt fuffragia. Plutarchus apud eundem Gel¬
lium teftatur, Ariftotelem fcriptum reliquiffe > quod
Pythagoras LATE, Ù xg, R KUNOS à misro ie
yay dhav dmiyew, 1.€. valva, corde , É marina urtica,
atque id genus quibufdam aliis abftinuertt. Theon gram¬
maticus apud Plutarchum in Sympofiacis narrat, apud
E.gyptios tantam effe fabarum religionem, ut eas ne¬
que ferant neque comedant , imo nec afpicere fas it,
Herodoto tefte. Quin & apud Romanos inter funefta
habebantur fabæ , quippe quas nec tangere , nec no¬
minare Diali flamini liceret , quod ad mortuos perti¬
nere putarentur. Nam & lemuribus jaciebantur larvis,
& pareptalibus adhibebantur facrificiis, & in flore ca¬
rum litera luctus apparere videntur , ut teftatur Feftus
Pompejus. Plinius exiftimat ob id à Pythagora damna¬
tam fabam, quod hebetet fenfus, & pariat infomnia,
vel quod anime mortuorum ſint in ca. Qua de cauſa
& in parentalibus affumitur. Unde & Plutarchus te¬
ftatur, legumina potiflimum valere ad evocandos ma¬
nes. Varro ob hoc flaminem ea non vefci tradit, quo¬
niam & in flore cjus literæ lugubres inveniuntur. Cæ¬
terum quod Plutarchus in Problematibus rerum pri¬
fearum inter cæterarcfert, obid damnatas fabas , quod
Lethes & Erebi ſint cognomines, quid fibi velit, non
fatis intelligebam : nifi quod confultis Gracis codici¬
bus comperi tandem vel librarii vel interpretis erro- |
rem. Siquidem& Grecafic habent: Tlorepoy ofe oi Muga- |
penai on pe KUSS Quay de ms eyo ude og Ta ,
7 5 Adupor À à EpéCwSev, oc rapuvvuse Y Epse À T Avs.
i.e. An quod Pythagorici fabas quidem abominabantur ob
canfas qua feruntur , Lathyrum autem & Erebinthum,
quod nomen y Lethe & Erebo deduttum habeant? Hacte¬
nus Plutarchi verba retulimus. Lathyrus autem & Ere¬
> [A
ò fn aids morons.
A
D
binthus ciceris genera funt. Lethe Græcis oblivionem
fonat. Erebus 4 caligine nomen habet , inaufpicatee vo¬
ces fapientia ftudiofis. Hic lapfus in hoc profuit , ut
Latini codicis mendum oftenderimus, ne quis ad eun¬
dem impingat lapidem.
Cibum in matellam ne immittas.
Sinov ds dulda pù iuCdmev, i. €. Cibum in matellam
ne immittas. Interpretatur Plutarchus, ne fermonem
urbanum immittas in animum hominis improbi. Nam
oratio cibus cft animi : is corrumpitur & putreſcit, fi
in animum infincerum inciderit. Hoc eft, quod apud
Gellium admonet Epictetus , etiam atque etiam viden¬
dum, in cujufmodi animum mittamus fermonem. Et¬
enim fi in yas infincerumimmiferimus, in acetum aut
lotium verti. Huc allufit Horatius,
Sincerum eft nifi vas, quodcunque infundis , acefcit.
Ad finem ubi perveneris, ne velis reverti.
Mi Samspepeh dan ctu: pus aJo. e. Ne refiettas ubi
ad terminos perveneris , hoc eft , interprete Plutarcho :
Cum aderit fatalis dies, viderifque vite finem adeffe,aquo
animo feras , neque turpi vite cupiditate exanimeris. In
vita Nume paulo fecus refert, Badt Cores eg dared plas
pn peraspedecdy, h. c. qui peregrinationem ingreſſi ine.
ne revertantur. Hieronymus aliter, Poft mortem hanc
ne defideres vitam. Quemadmodum vulgo quofdam
dicentes audimus Virgilianum illud,
O mihi preteritos referat fi fappiter annos!
i fo genious carent. Vide Interpretes Laërtii ad Librum
III.) 34 ° r
ÉRASMI 30
Saperts impart numero, inferis part facrificandum.
Tore D #egviois abuso Few, dem 4 wis Jovli, i.e.
Superis quidem imparibus facrificandum , inferis vero pa~
ribus Sed refert tantum ut enigma Pythagoricum, non
interpretatur. Cæterum in Problematibus Romana¬
rum Antiquitatum , docet apud veteres primum men¬
fem diis coeleftibus habitum facrum , fecundum vero
dis inferis , in quo & luftrationibus quibufdam uti
mos erat, & mortuis parentabant. Quin ctiam totius
menfis tres dies principes & au&ores efle voluerunt,
Calendarum, Nonarum, & Iduum, quos feftos ac fa¬
cros habebant veluti dus fuperis dicatos: qui hos fe¬
querentur , hoc eft, poftridie Calendas è Nonas & Idus,
diis manibus attribuebant, ac proinde nefaftos ac reli¬
giofos judicabant. Sic & apud Græcos tertius crater
fofpitatori Jovi, fecundus femideis ac demonibustri»
bucbatur. Principium autem omnis numer eft évas,
cui adverfatur duds, inter pares numeros primus, nec
finem habens, nec perfectus, cum ternio fit abfolu¬
tus. Ac de numerorum quidem myfteriis multa re¬
perias apud Platonem & Pythagoricos nonnulla etiam
apud prifcos Theologos. Quod ad explicandum hujus
fymboli fenfum attinet, arbitror illud fignificatum ,
Deum, quoniam mens eft fimpliciffima & in feipfo
perfeéta , dotibus ammi potiffimum delectari. Nam
quæ corporis funt, compofita funt, ac propagatione 1n
immenfum multiplicantur , cum animus fit fimplex ,
immortalis , & feipfo contentus.
Per publicam viam ne ambules.
Aewodes pt Badiddv i. C. Per publicam viam ne ambu¬
les. Divus Hicronymus exponit , Ne vulgi fequaris
errores. Nunquam enim tam bene cum rebus huma¬
nis aum ef , ut optima plurim1s placuerint. Unde
quidam hoc fic efferunt: Vram regiam declinato, per
femitas ingreditor. Quod quidem præceptum non ab¬
horret ab Euangelica doétrina, quz monet, ut decli¬
nata via fpaciofa, per quam ambulant plerique, per an¬
cuftam ingrediamur viam , à paucis quidem tritam,
fed ducentem ad immortalitatem.
Tollenti onus auxiliare, deponenti nequaquam.
Doe tio cuynabcupey, un 5) cwwemlStvar. * Divus Hiero¬
nymus hoc ita refert: Oneratis {uperimponendum onus,
deponentibus non connitendum. Putatque hunc efle fen¬
fum: Ad virtutem incedentibus augenda pracepta,
I Deprlor cvyzabcipsiy, KC. 1. C- Tollenti onus, &c. | Atqui xabcipetv
non fignificat tollere five attollere , fed detrahere: & ouyxabcspety,
una cum alio detrahere, & in detrahendo five deponendo adjuvare,
(ideoque convenit hoc verbum iis prefertim oneribus, que capiti
committuntur, ut loquitur Propertius) adeo ut fequendo hanc le¬
&ionem quam Erafmus, altera reje@a, probat, hic futurus fit fen¬
fus: Deponenti onus auxiliandum, haud adjuvandus tamen qui de¬
ponat. Aut magis ad verbum , Detrahenti onus auril. &c. Quod
quam abfurde dicatur, neminem effe puto qui non per(piciat. At fi
retineatur altera illa le&io quam rejicit, hic erit fenfus: (nonab¬
furdus quidem, fed ex diametro tamen cum €o pugnans, quem D.
Hieronymi verba oftendunt) Auxiliandum in detrahendo five depo¬
nendo onere, non autem auxiliandum in imponendo. Hoc eft: O¬
peram noftram cuiquam ad fe onerandum commodare non debe¬
mus, fed ad fe exonerandum. Nam ex verbis cuyxabaypely b& avre¬
mirib (non autem ovvareri@éves ) quis non hanc fententiam clici
fatebitur? Que quidem tantum abeft ut abfurdi quidpiam pre fe
ferre, quemadmodum & illa altera, ut potius rationi maxime con¬
fentanea effe videatur: eo potifimum nomine, quod humanitatem
nobis commendet. Videamus tamen quam le&ionem fequutum D.
Hieronymum credibile fit: ( etenim, ut oftendi , ferri nequit illa
quam ex ejus interpretatione colligit Erafmus) & eam fequendo »
quid fit quod nobis as{rlera hoc Pythagore {ymbolum. Crediderim
certe ex illis particulis pon & dle, totum errorem manaffe: quarum
fedem mutando, fi ita legeris» Qoprior pun cvryxceBectcety , ouvenribeves
Ae, his Grecis verbis Latina D. Hieronymi plane refpondere com¬
peries: nifi quod ordinem invertit. Quid autem ænigmatice nobis
fignificabit hoc fymbolum? Hoc, ut opinor: Hominum inertia non
indulgendum , fed eorum @iaomofa circa rem quamlibeteffe excitan¬
dam, Hac ego cum feripfiflem , & ad Plutarchi deinde opufcula,
quendam alium locum inveftigaturus, me contuliffem , forte fortu¬
na, fimulatque librum aperut , in Sympofiacan decadis v1 11. cap -7¬
incidi: in quo hoc fymbolum & obiter ejus expofitionem relert,
Eum poftquam adfcripferim, quam bona de hujus fymboli tum fcri¬
ptura, tum expofitione, conjectura mea fuerit, tibi, lector, judi=
candum relinquam. Eft igitur hujufmodi : Te ros Ae curpuccoreptiy de
zst DE 785 Tlvdaryopines vois érælpols: punderog ci@aipstv 321705»
curemiribivea dle © cuvemi@oprics sc uapdsuslery TIGOANY MdE PTN “ron
dxomirss, He SA II Meo
tras