Page 22 [22]
OCR
Ses a tatut edfitàs, quam ut omnium omna fint communia? Videlicet, ut amicitia coagmentan cum Chħiifto, glutino nimirüm codem, quo ille cum Patre cohærct, abfolutifimam illam communionem quoad licet imitantes, por quam ille & Pater idern funt, nos item idem cum illo fimus: & , ut ait Paulus, wus fpiritus ind caré cum Deo efficiainur , jamque amiciHæ jure omnid ili nobifcum , omnia nobis cum illo fibt communia. Deinde paribus amict vinculis alii ch aliis inter nos copulati, velut ejufdem capitis yuembra, tanqudin idem & unum corpus, codem anitemur {piritu, iifdem doleamus, iifdem gatideamus. Id Giiod etiam myfticusille panis ¢ pluribus granis 1n candi coaétus farinam , & vini potus è multis racemis in cundem liquorem confufus , admonet. Poftremo, ut cum faraind Feruit creatarum fitin Deo, Deus viciffim ih ommbus, Obinidth univerfitas velut im unum rediSatur. Vides duantuin Philofophix , vel Theologie Magis, Océanum nobis par œmia tantilla aperuit. VIL Ap PERSUADENDUM CONDUCERE PROVERBIA. “Quod fi cui fatis non fit ipfuim fapere , verumenam alfis perftradere cupiat, quam non inutilis fit Bic proWerbiorum fupellex , vel Ariftoteles ipfe fatis declarat, qui non {emel in Rhetorices precepts , parcem1as inter teltimonia connumerat. Quemadmodum , 1nquiens, fi quis fuadere velit, ne cum homine fene tô‘pulet aliquis neceffitudinem , utetur bujus proverbi teſtimonio, pif mired Yodzv gepov& , 1d eft , ne wnquam Benefacias fens. Rurfum fi quis perfuadeat, ut liberos item interficiat qui parentem occiderit, huic ufui futurum eft hoc proverbium, . Nim è marée dleas, muidax role. ic. Stultus yui nittos occifo patre relinquat. Quantum autem adfcrant ad perfuadendi facultatern momenti teftimonia , cui non cognitum eft? Neque mediocriter conducunt. fententiæ. At inter hac quoaie idem proverbia collocat. Quintilianus item in Tnftitutionum libris compliribus locis proverbiorum mentionem fdcit, tanquam_ mon una ratione ad bene dicéndum conducentium. Nam quinto libro * parcenias exemplis conjungit , ‘ut parem cum ‘lis vim ob‘tinentes, He eft vel prxcipua. Rürfum eafdem ‘eddem in libro iù argumentorum gencre collocat, quas Griece xeéces appellant. Quorum & fiequentif mus ufus, & ad perfuadendum movendumaque non ‘mediocris utilitas. Quih magis ipfa Fabii verba libet adfcribere >. Nec hec ‘quidem , inquit, ‘Vigo ditta recepta, perfuafione populari , fine uſu fuerint teftimonia. ‘Sunt enim quodammodo vel ‘potenticra etiam , quod non ‘caufis accommodata, fed liberis odio © gratia mentibus, ideo tantum ditta fattaque, quia aut honeftifima , aut Veriffima videbantur. Pauloque inferius, ca quoque ‘que vulgo recepta fant, koc ipfo, quod incerti anttoyem habent, velut omnium funt., Quale eft , Ubi amici, ‘305 opes. Et, Confcientia mille ‘téffes. Et apud Ciceronem, Pares cum paribus, ‘ut ‘eff in veteri proverbio, facillime “congregantur. Negue enim diraffent hac in'aternum, nifi ‘wera omnibus vidireniur. Há&enus Fabii verba rétulimius. Idem autem paulo poft deorum oracula paréemus fubneétit , velut ‘his affinia cognataque. Jam quid “M. Tullius ,nonne in actione pro L. Flacco, proverbio fidem teftibus abrogat ? Id eft hujufmodi , w Kagh 3 ‘alvdiwov, id eſt, în'Care periculum. An non in cadem ‘totis gentis Greecorum,, in ferendis teftimoniis fidem “eleyayit hoc proverbio? Da mihi teftimonium mutuum. ‘proverbiis fulciunt? Quo minus mirandum , fi frequenter hiftoriographi narrationis fidem ex adagio Seep e Adeo quod in literis intercidit quod titulis , quod colofiis , quod ‘marmoribus fervari non po‘tuit , proverbio fervatur incolume, ut & hanc obitérada| Fae laudémindicem. Denique non gravatur divus Hieronymus Euangelicam fententiam adagii vulgati ‘teftimonio confirmare. Dives ut iniguus, ant iniqui bares. Ne‘Paulus quidem ipfe dedignatur locis aliquot a Cap. xi 2 Ibidem. 3 È RASMI 8 fi xo wound, id eft, probabilitas, ad perfuadendum vel pritnas obtinet partes , quid, quefo , probabilius , quami quod nemo non dicit? Quid verifimnilivs ; quam id quédtotætaturn, tot nationum confenfus , & velut idem fuffragium comprobavit ? Inet himirum , ineft in his paræœmiis nativa quadam & genuma vis veritatis. Aliogtiin qui fier: poturt , ut éandem plérunque fentehtiam ih centuth dimanaflé populos, 1n Centum videatius transfufam linguas, quæ né tot quidem feculis, quibus nec pyramides obititerunt, vel interierit , vel conferiuerit? Ut métito di€tum illud videatur , Ver: tate nibil efferobaftius. Deinde fit, nefcio quo pacto, ut fententia proverbio quafi vibrata , feriat acrius atiditoris animum, & actileos quofdam cogitationum relinquat infixoS. Nath longe minus tanget animum fi dixetis, Caduca & brevis eft hominis vita, quam. fi proverbiuiin cites, Homo bulla. Pottremo quod de rifu fcribit! Fabius, maximas difficultates càufarürn , que nullisargumentis diffolvi queant, joco eludi, id vel maxime preeftat paroemià: — ee Vill. Ap 6RNATUM CONDUCERE PAROEMIAM. Porto quantum vel dignitatis , vel Veneris adjungat orationi tempeftivus proverbiorum ufus , non arbitror pluribus explicandum. Primum enim quis non videt quantum majeftatis vel ex ipfa antiquitate concilient orationi? Tum fi quod fchema, quod amplitudinem ac fublimitatern apponat fermoni: rurfum fi quod ad gratiam dictionis facit: denique fi qua ratio feftivitatis, cum parcemia plerumque per omnes figurarum fpecies , per omnets facctiartin formas varietur : nimirum, quicquid illa folent adferre conferet , aC ZCnuinam quandam peculiaremque gratam. de fuo infuper adjunget. Proinde fi feite & in loco intertexantur adagia, futurum eft ut fermo totus, & antiquitatis ceu ftellulis‘quibufdam luceat, & figurarum arrideat coloribus, & fenténtiarum niteat eeminulis , & feftivitatis cupediis blandiatur : denique novitate excitet, brevitate delectet, autoritate perfuadeat. c = CERE PAROEMIAM. Jan uthon fit alius parcoemiarim ùfus , certe ad intelligendos optimos quofque , hôc'eft , vetuftiffimos auétores, non utiles modo funt, Verum ‘tiam neceifarie. Th quibus cum ri. funt depravata , tum he vel depravatiffime funt, propterea quod feie nigmaticum quiddam habent , ut ctiam à mëdiociitër eruditis nonintelligantur : tum quéd ‘plertinque vclut exabruptointerferuntür , Montiinduam etiam mutilatin , ut tw meyer , id ct , firfuin fldminum 5 dliquoties unico verbo notantur, utapud Cicerohem in Epiftolis ad Atticum , Sabveni Guefo, ‘dum ‘eft roxy, 1. €. princtAo lw) idod ma awioy nè RATTO, i.e. Principio praftat quam fini adhibere medelam. Hc itaque multtiim offandint tenebrarum , fi ignorentur. Àt rurfüm lucis plurimumadferunt, fifucrint initelleGa. ‘Hinc ille tum Grecorum tim Latinorum E depravationés : hinc fœdi interpretum lapfus Græca Latine Vértertiin : hinc quorundam etiam cruditoriim in ‘énatrandis auttoribus ridicula fomnia, fieraque delirainétita : ‘quorum equi dem hocloco ‘notiulla¥eferrém , ‘hifi ‘placabilius judicarem , tmeoque accommodatius inftitito , ut noftris perlectis commicntarits fua cuique cogitatio fuggerat 5 cis delirarint. Denique fit nonnunquam , üt fcriptor tacite ad proverbium alludat, quod ‘fi ‘nos fugerit, ctiamfi videbitur intellééta fententia , tamen magna ‘voltiptatis pats abcrit, igtiorata parceinia. Quod genus eft Horatianum ilud , ~- Eqaps ut me'portet, alat rex. Et apud Virgiliùm, 5 Fatis nonquam concefa moveri, Apparer Camarina procal. 1 Lib. vi. Cap. 3. Sub.
