Page 24 [24]
OCR
ee ae (4) i PR AE RA T TO re Dei & probitate morum fita eft, negligentiores funt , vitiifque haud illibenter ignoſcunt ; dum internecino bello hallucinationes ingenii humani , rituumque negleđtum , in hominibus ceteroqui bonis , perfequuntur. Erafmus verò nofter, minimè negle&tis myfteriis , ritibuſque , quibus aut decentior fit Religio, aut humana imbecillitas adjuvatur, reverentiam Numinis, fanéifhmorum~ que ejus praceptorum obfervationem , ex re&a myfteriorum, cærimoniarumque interpretatione neceffariò nafcentes > neque à Deo ulli ufquam remiflas , potiffimtim exigebat ; quod ex quinto Operum ejus volumine , fequentibufque intelligere eft. Hanc Religionis Chriftiane partem , ejus evo, fermé conculcatam 8 Scripture Sacre & Veterum teftimoniis ita illuftravit , ac confirmavit , ut inter potiffimos ejus inftauratores meritò habeatur. Id certé ejus fuit acumen , eaque animi probitas , ut feliciter ubique fecernat eas opiniones , ab ea fide iifque moribus , qui in folis bonis inveniuntur; quippe qui norat eam demum effe veram Religionem , qua homines non acutiores , aut externa fpecie fpectabiliores , fed Dei & proximi amantiores fiunt; nec eum bonum haberi pofle , qui nihil facit quod ab improbi animi hominibus æquè fieri nequeat. Qui Theologica ejus Opera paullo ftudiofiis evolvent , nihil homini a nobis tribui , quod non ex merito fit tribuendum intelligent. Hanc cum vera Theologia imaginem animo concepiffet , erudito ac bono nemini improbandam , tantum thefaurum , ut folus eo frueretur , nequaquam infodit ; fed omnibus, qui eo uti vellent, communem effe oportere exiftimavit. Itaque Scriptis eum ſpargere, per univerſam Europam, conatus eft; qua de caufa , quidquid fuit bonorum virorum fummas ei gratias habuerunt, ut operum ejus celerrima venditio & frequens ubique le&tio fatis oftenderunt. Verùm cùm non tam bene cum rebus humanis agatur , ut probi atque eruditi ullo modo æquent improborum ac imperitorum numerum , in fe vir fummus & vera virtutis ftudiofifimus innumeros: malos atque indoétos concitavit. Quamobrem vitia fæculi fui defcribere neceffe habuit, & cùm hominibus pepercerit , nifi editis voluminibus ab iis laceffitus improbè fuiffet, Ecclefiafticorum quorumdam , quos potiffimùm infeftos habuit, nevos ac deliria ita pinxit ; ut etiamnum hodie fine indignatione aut rifa eorum tabulas , in ejus Scriptis , {pectare nequeamus. Dum autem omnis fortis homines , in Theologicis Operibus , officium ex Sacris Litteris docet , oftendit fatis aperte e& tempeftate malos mores , und cum maxima bonarum rerum imperitia , ufque adeò graffatos fuiffe , ut nefcias indo&ioréfne effent Chriftiani , an improbiores. In Colloquis verd , in quibus Juventutem ad virtutem & Litterarum amorem accendere conatur , quam graphicè paffim pingit fuæ statis vitia ? Quam aperté nos docet nihil effe cur de hoc noftro tempore multàm queramur , fi id cum temporibus quibus vixit conferamus? Non exfcribam que preftat in ejus Operibus legi, quam in hac brevi Prafatio. ne, ne fortè fimilia huic noftræ ætati nimiüm irritabili exprobrare velle videar ; fed dicam quod nemo negabit, qui rem paullò penitiùs introfpexent, multùm toti Europa profuiffe fummi viri caftigationes , & majorem fructum edituras fuiffe, fi omnes Eruditi eum effent ubique imitati. Tandem puduiffet eos quorum vitia carpit , nec tot æmulos reliquiffent ; fi per uni. verfam Europam , ab ea tempeftate , non defiiffent ii, qui ftylo talia confodere poterant , fuo ingenio fuaque eruditione uti, ad omnes Chriftianos ad faniorem mentem revocandos. At multi ab illis temporibus , exuto omni Vextatis ac Virtutis amore , non tam hominibus , quod ipfum turpiffimum fuiffet, quàm vitiis > quod extremæ eft nequitiæ , adulati funt ; ut honores ac præmia , ejufmodi flagitio propofita , confequerentur. Nifi Erafmi & aliorum aliquot ad nos perveniffent fide eorum temporum defcriptiones , eos fore
