Page 729 [729]
OCR
1349 Cædimur,& totidem plagis confumimus hoftem, Lento Samnites ad lumina prima duello. Agit de poctis,qui aures pene inuiti & fra&i diu preberenta lienis fcriptis audicndis : cùm ipfi viciflim alienas aures fuis poematis recitandis obtundant , atque enecent. Samnites teÎtibus hiftoricis,Liuio, Floro, Orofio,Plinio Tuntore,& aliis,per annos 49.atroci bello cum Romanis cquo marte depugnartit: tandem Pontio duce corum capto in Romanorum ius conceſferunt, camque ob caufam gladiatores Roma Samnitiam nomine appellati funt.Cic.multis locis.Liuius lib. 9. huius appellationis originem rcfert ad Campanos, qui ſuperbia & odio Samnitium, gladiatores , quod {peétaculum inter cpulas erat, eo ornatu(deferipferat ibidem illum paulo ante)armarunt, Sãnitiumque nomine appellarunt, Solem mercede praftare. 18 Lactantius libro inftitutionum 3, tacité notas philofophos difciplinam fuam fordidis lucellis, foedif{que cupiditatibus 8 voluptatibus lenocinantes, volenfque oftendere Chriftianos hislongé praltare, quiab his moribus abeflent > duo fubiecit velati adagia , nempe folent mercede præftare, & aquam vendere , hoc modo, Gratis ifta fiunt, facile, cito: modo pateant aures,& pectus fapientiam fitiat, Nemo vereatur nos, aquam non vendimus, nec folem mercede preftamus, Equidem noo abfurdum puto, fi La@antium Auguftinumquelib. confefll 12, 25, fequendo, in hos qui dei natureQue beneficia omnibus ex equo fine difcrimine expofita in queltum & commodum fui folum transferunt, & rem omnium communem lucri cupiditate,priuati iuris faciunt, Hlud Laétancij iaciatur, Mercede Solem preftant , & aquam vendunt. Heretici , qui publicum æterni Euanpgelij fontem omniuna communem , qui falutem eterna omnibus in Chrifum credentibus promiffam fibi folis arrogare non verentur, Mercede Solem praftane, & aquam vendunt, Item, qui diuina facramenta lucrofas artes exiltimant: in fumma quicunque Deiac Domini noftri bencficia, omnibus ex xquo condonata, fue gloria & pleonexiz feruire cogunt : Solemmercede præftare aptiffime & yeriflimé dicemus. 5 - Sol omnia aperit, 19 Omnino mihi quidem videtur prouerbialis ille Theocriti yerfus ex Eidyl.r. H du pete pe céder mov? Gros dau, ý È Equidem prodit Sol omnia nobis. Senfus cft,omnia temporis {pario in lucem promi & reuclari . Solem PEL ueTorvukav pro dic poftit, cum caufa efficiens dici, Solis ſplendor fir. Er vr Sole lucente omnia funt aperta & con {picua: ita ctiam temporis decurfu obfcura quæquein apricum,vrait Horatius,proferuntur.Confinis huic eft fenarius ille etiam prouerbialis at 5 pds pas Tera agdros. & Pindaricum hoc : ó agoros maytoy came. Potelt videriallufam ad fabulam Homericam Odyſſeæ 6. ybiin Veneris concubitu Mars adulter depræhenditur indicio Solis; cpimythio indicante, tandem aliquando fæda malè celata prodi. Albo eradere, & ad{cribere. 20 Quamuis Erafmus prouerbium, Non eras 1n hoc albo , fatis diligenter explicuetit, non tamen ex co protinus conftabit quid eradere & adfcribere albofit: gue adagia haud dubiè ad. uerfarianon minus elegantia & lepida funt, quamillud Plinianum, Quin ferio aufim veróque vultu contendere plufculum hee, quam illud prafeferre gratia & feftiuitatis. Vrroque vias cft caftigatiflimus dicendi & fentiendi magifter Suetonius, In Claudio Splendidum virum GraciaQue prouinciæ principem, verûm Latinifermonis ignarum, non modo albo iudicum erafit, verdm etiam in peregrinitatem redegic. In Domitiano item, Equitem Romanum ob reduétam in matrimoniü vxoré, cui dimiflæ adulterij crimen intenderat, crafit iudicti albo. Eft ergo albo eradere, ignominiofe & ci faggillatiove nominisab honefto aliquo vel publico munere depellere, & adfcribere albo , honeſto ca ſuffragio ad publicum aliquod munus,vel honeftum officiam allegare & admitrere. Per genium alicuius deierare. 20 Per genium alicuius dcierare eft omnedidum & fa@um honeftatis culogio notare, nihilgue non per affentationé gloria & laudiducere , fed omnia votis honoribufgue profequi, quafi Deo adhortante, & prafide gelta. Quod & ipfum vfurpat Suctoniusin Caligula,clegater proxfus & facie prouerbiaJi, cùm voluifet lignificare pleróſq; à C, Caligula fupplicio af. fectos,n6 quod fupplicio digni eflent, fed proprerca quòd né omnia ipfius tam dicta quam facta honefta duxiffent & affentando cuexiffent.Eius hxc (unt verba in Caligula:Multos hopefti ordis , deformatos priùs {tigmatum notis ad metalla & munitiones viarum, aut ad beftias condemnautt, aut beltiatum more quadrupedes cauca coërcuir,aut medios ferra dilleCuitinecomnes gravib’ ex cauflis; verim malè de munere fuo opinantes , vel quod nunquam per genium fuum deicraffent, Qua hocloco de fuperftitione gentilium in placando vel pro» 13 No) pitiãdo alicuius genio yel fuo adferri poflent, leripfi alibi. Nűc breuior elle volo,niligueextrà cuagari, Spongiæ. 5 22 Romani percelebri ioco , Vefpafiani proguratores & magi{tratus ex tenui re ad ampla eucdtos, & magnis officiis & honorib. avaritia principis nobilitatos, ve repetundarii poſtea rei ac condénati largè& prolixè fiſcú locupletarér,Spôgias appella bant uerapooinis, a fpongiarum vfu: quæ ficcæ bumectantur,8 vuidæ exprimuntu r Auctorelt Sueton, in Veſpaſiano his ver bis: Creditur etiam procuratorum rapaciflimum quemque ad ampliora officia exinduftria folitus promoucte, quo, locupletiores mox condemnarer, quibusquide vulgo pro fpongiis ytebatur, quod quafi & ficcos madefaceret , & cxprimeret humentes, Genium habere aliquid. 2 uodin metallis, idipfum in adagiis vla venit, vt vfu cultus & {plédor accedat:adeo vt necillud iudicandü fit inclegäs aur Anu Ynesr:quod ctiam vulgo tritum circumfertur, Tale clt Martiali ciulque fynchrono vlitatum. Geniú habere, quo proucrbio vtütur fignificaturi, aliquid natiua quadam indole & quadam arcana ratione mouere animos hominfi, & 2d fui amore, {ponte fua trahere vchementergue afficere. Referturad rem & ad perfonam,Ad rem apud Martialem lib. 6. Ingeniofatamen Pompilli {cripta feruntur, Sed famzx non eft hoc, mihi crede, fatis, Quam multi tincas pafcune blattafque diferti, Etredimunt foli carmina doa coqui! Nefcio quid plus eft,quod donat fecula chartis, Victurus genium debe habere liber, Ad perfonam,luucnal.far.6. Nemo Mathematicus genium indemnatus habebit. Indemnatum dixit pene immunem, Fiufdem notæ elt,Cæftü habere,Homero & Martiali aliifque vforpatum. Apollo Tortor. 24 Auguri Cæfar cen4 famptuofam infttuxerat, in qua deorum dearumque habitu difcubuiffe conuivas,ipfumgue Apollinis fcenico ornatu travsfiguratum fabulis Romancrum {par gebatur.Ea cena Aadtxe Fay (ficenim lego) appellabatur:quo tempore ingens Rome inopia fruméti & annone caritas fuit. Hoc rumore diuulgaro,imperatorem alicniffimo tépore népe ìo {fumma vrbis fame lautis epulis indulgere quafi publicæ caJamirati infultando, Romani Apollinem Tortorem effe acclaMarunt:Apollinem quidem,ob ementitum Apollinishabitum quo in cena illa miftica deformatus lafciuiebat:Tortorem ve10,quod co nomiue idem Apollo quadam in vrbis parte coleretur. Quod illi epitheton ateributum fufpicor, quod Marfyam citharædum pfallendo vi@um inaudito antea fupplicij genereexcruciafler, cui vivo pellem detraxerat. Pari ratione OGauium Auguftum, quali qui viuos excoriallet homines, fruméco per luxum & famptufam cenam abfumpto, Apolliné Tortorem perconuicium vocabant.} Yon peffimé quadrabit in principes & magiftratusin Reip.calamitate feltis gaudiis cxultantes & intempeltiuis deliciis & voluptatibus foluentes animum,nihil publica miferia commoros,& tum maxim? negligentes officium, quando coueniebar maximè præftari. Mundi oculus. 25 Sol apud Ouidium Mctamorphofeon 4. fe mundi oculum lepida tranflatione vocat,eximium fai vfum maximamqueneOmnia qui video, per quem vider omnia tellus, Mandi oculus.Sic Cicero pro lege Manilia Corinthum totius G çciæ lumen appellar. Etapud Ioannem Euangeliftam variis in locis Chriftus fe vocat zo pös m Krys. Quadraditin hominem om nibus fapientiæ numeris & virtur infignibus inftru&a,Reip. fummè ytilemac neceflatium. Ars cenfus, opera vita. 26 Mevetur recipi inter parcemias hoc vulgò omnibus decantatifimum,cùm hominem non Pattiis opibus vitam tueri,non amicorum fubfidiis niti,nec partis frui, aut dote vxoris beatum propinquorimye hereditate locupletatum, fed quotidiana opera & opificio vel arte fe fuamue familiam alere fignificabimus.Alterum legitur apud Quidium Metamorph, 3. Pauper & ipfe fuic, linoque fedebat & hamis Decipere & calamo falicntes ducere pifces. Ars illı fua cenfus erat. Alterum cxtat apud Terent. in Phor. Pauper, cui opera vita erat ruri ferè fe continebat: ibi agrum de noftro patre Colendum habebat, Ocyma cantare. 3 27 Satyrographusille difertiffimus (fic enim à D. Hieronymo laudatur) qui tcfte Fabio, multum veregue gloria aflequutus eft vnico libello: lepidiffima «Angele prouerbiali, Ocjma cîfarc pro probris, côuititfque adfpergere, & malediétis imfectari dixit fary.4 vbi,cùm genus & formam tanquam eximias nature dotes iaCtauter Alcibiades cfferrer,alioqui teneræ xtatis KK i}
