Page 72 [72]
OCR
58 s quod fepius apud autores eft,pro eo quod eft,inter felicia profperaque numerare,Dudtum ayeterum fuperftitione, qui vaumqueque anni diem miflis totidem in vrnam, aut(vtapud Scythas) in pharetram, calculis fignabant:quemarbitrabatur profperum abiiffe,candido calculo, autcreta: quem egregie felicem, vnione: contra quem inaulpicatum, nigro lapillo norabant, Perfius: Hunc Macrine diem numera meliore lapillo. i Huius luper&itionis meminit Pliniuslib.7.cap.40.Vana,inquiens,mortalitas, & ad circum[cribendam feipfam, idgeniofa computat more Thracia gentis: qua calculos colore diftinétos, pro experimento cuiufque dietin vrnacondit,ac fupremo die feparatos dinumerat, atque itade vnoquoque pronunciat. Quid quod ifte calculi candore illo laudatus dies originem mali habuit? Ha&enus Plinius. Plutarchusin vita Periclis, hiftoriam refert áb bis. n6abhorrentem, quam fortaffisnon ab re fuerit hic ipfius verbis adſcribere: Eis ¿x70 aig Sera ru aay mAh Gimer Ane À T ABOT sd) Adroy RUE Say Ada, A LOAEC mweye Tor LRO) AO Bear. dd xo4 pan rés cy rates na ÿuodeus, AdbxuD victor Cnil, 3m D AdUxE avé us esse das.id eft : Vniuerfalem multitudinem partitus in o¢to partes, foitibus ytebarur: & cui contigifferalba faba,huic cxteris pugnahtibus permitrebatin conuiuisatqueocioagere, quapropteretiamaiunt eos, quibus res alt. que fuauiter fuccedunt,eum diem album yocare,nimirum ab alba faba. Ad hanc viciniam pertinet, quod quæ præcipua funt, ea aincliorisnotz effe dicimus: veluti quum M. Tullius alicui faluré diciiuber de nota meliore. Tniftem notam dixitLiuius Deca.r. lib.4. Pofthumiusnullatriftinora eftinfignitus,ideft, nulla crudelitatis infamia afperfus. Omne tulii puntum: Omnium calculis. Omne tulit puntum, &cun&orum calculis, legimus pro eo quod et, omnium feotentia & comprobatione. Quorum prius translatum efta confuetudine comitiorfi, vbi tabula circumferri confueuit, in qua pun&oappofito fignificabant, cui candidatorii fuffragarentur, Pofterius à iudiciorum fortibus, de quibus, Paulo fuperius meminimus. Horat. Omne tulit puntum, qui mifcuit vtile dulci. Nam quiiucunda modo feribunt, tisduntaxatplacent, quivolu. ptatem appetunt}: contra qui vtilia, ab üs tantum'probantur,quibus veilicas quzritur, At qui voluptatem cum veilitate coniunxit, isomnium fuffragiolaudabitur, dem in epiftolis: Difcedo Alceus punctoiilius. ille meoquis? Quis nifi Callimachus? Item in epigramate Choriambico, quod referturà Porphyrione, Ciconiarum Rufus ifte conditor, Hic eft duobus elegantior Plancis, Suffragiorum punéta non tulicfeprem. Ariftides in Themiftocle:s x94 LiaG eapranyid eftiQui eft cdmunis Grecorum calculus: dixit pro eo quod erat, totius Græciæ confenfus, Cicerolibro Tufculanarum quaft.z.Que flamma eft, per quam noncucutrerunt, qui hxc olim punétis finguliscolligebant'Agitautem demagiftravibus, quifingulorum ciuium fuffragiis mandabantur, Apuleius Afini fuilibro 6. Certe calculo cun&orum,vteung; mors ci fuerat deftinata, id eft omnium fuffragiis fententiifque. Momo fatisfacere: &fimilia. TI Maur Diner: ideft: Momofatisfacere. Prouerbialis eft hyperbole, Hefiodus in Theogonia & Momicuiufdam meminit, quem ait, Nocte matre, Somno patreprogenitd, Huicdeomos eftipfum quidem nihil operis dere, fedaliorum deorum opera curiofis oculis contemplari, &fi quid eft omiffum, autperperam fatum id fumma cum libertatecarpere. Nam gedje@» Grzce reprehenfionem fonat, Ariftoteles de partibusanimaliumlib.3.meacnon in armispotiusaddiderit, videlicer quo vehementius poffint ferire.Ad quod allufiffe videtur Lucianus,cum infecundo verarum narrationum libro, feribit, fe vidiffe boues quofdam, quibuscornuaineffent, nonin fronte, quemadmodum reliquis,fed fab oculis, Idqueita vifum effe Momo. Huiusidem Lucianus cum aliis compluribuslocismemintr, tum in Dialogode hærefibus. Huiufmodi quandam de eo fabulam refert: Mineruam, Neptunum,& Vulcanum de principatu artificiinter fe contendifle. Et ve quilg; artis {ux precipuum aliquod fpecimen æderet, Neptunum taurum quendam finxiffe, Mineruamdomum excogitaffe, Vulcanumbominem compofuiffe. Momusdele@us arbiter certaminis&artisexpenfor. Illeinpe&o vnius cuiusque opere, pre: teralia qua in reliquord operibus reprebendir, illod potiffimum in hominis opificio notauit, quod artifex nonin pectore feneftras aut ottiola quadam addidiffer, quo perfpici poffet quidin corde lateret, quod illi {pecuofum alioqui, multifque receflibus finuo{fum finziffer. Cuius fabule mentionem facit & Plato, Philoftratus in epiftola quadam ad vxorem,de Momo feribitin bancferme fententiam: Huncin Venere uihilaliogui quod reprehenderet, inuenifle,vifi quod fandalium ulius calumniabatur, ve tridulum; nimifque loquax,ac ftrepitumoleitum, Quod fi Venuscitra fandalia inceffiffer, ita ve emerfita mari tota nuda, nullam omnino anfam carpendi Momus inueniffer. Qui quidem deus tametfî né perinde gratuseft arqscarteri, propcerea quod pauci veram repre henfionem libenteradmittant: tamenhaut fcio an vilus aliuyé maxima poeticorum deorum curba fit vulior, Quanquamnune noftri lovessexclufo Momo, folam Eurerpenaudiane, biandafalutaribus anteponentes. Hic igitur Momus varias adagiorum formas ſuppeditar. Vel cum Plato de Repub. lib.6.(cribic, philofophie fudium effe eiufmodi, vencà Momo quidé poflitreprea hendi. Velcum VenusLucianica iam itura itiudicium, negarſe dubitaturam,etiam fi Momus ipfe urdicacurus effer. Vel cum Cicero feribitad Atticum, lib. ;. Quod me maxime hortaris, &quod pluris ef, quam omnia, inquolaboras, yt ewam Ligurino Momo fatis faciam; moriar fi quicquam fieti poterit elegantius, Ergo prouerbii {peciem habebunromnesid genus formule : Haud dubitem tecum vel Momoiudice decertare. Inculpatior elteins viri vita, guam vt vel Momus ipse poffit carpere. Hanc faciem ne Momus quidem poffit reprehendere. Nec Momum iudicërecufarim. Hac vel Momoipfifatis faciant.Et fique fing? poffuntcofimiles. Adhanc formam pertinetillud Ouidianum de forma Adonidis: Laudaret faciem liuor quoque.— Breuiter,omnes id genus hyperbole prouerbii faciem obtinents velutiTerentianum illud : Ipfa falusfi cupiat,feruare domumbac non poflît. De familia deplorata. Idem de loco yehementer munito: Hancarcem ne Mars quidem ipfe expugnarit. De homine præfra&toac pertinaci: Huius animum ne Verramons quidem iple verterit. De fæmina fupra modum virofa : Huius fæminæ libidinem ne Priapus quidē ipfe fatiarir. De re neutiquam probabili: itudne Pitho quidem ipfa perluaferir. De re tacitu difficili: Hoe ne Harpocrates quidéipfe aut Angeronacontinere queat, Intantorerum ftrepitu ne Somnusiquidem ipfe fomnum ceperit. Dehomine preter modum fulpreact &dithdenti: Ite ne Fidet quidem ipfi fidé habeac. Hic vel Avgum fallat:de vehementerafturo.Hic mtferior eft, quam ve ci vel ipfatnuidere poflitinuidentia. Verum de his loquendi formusis admonuimus in operis buius initio. Pedibus in (tatensciani difiedere. Quid ft pedibus in fententiam difeedere, & quid pedaria fentenria fatis explicut A. Gelliushb.3 cap.18. idfirran: feratur ad quamfibetalene fententiz comprobacionem prouerbii formam accipiet. Velutifi quisdicat: Nonett viri'prudentis, quicquid vxori libuerit, protinus in illius (ententii pedibus difcedere, aut Par eſt, vraffe&us in rationisfententiam pedibus difcedat, noa contra, Ego vero in tuam fententia manibus pedibufque, ac toto corpore difcedo. Translarumeft è veteri confuetudine, que fere uari confacuit,quoties ingens erat turba fuffragia ferentium.Liuius decadis prima, lib.6, Vbifententiam meam vobis peregero, tum quibuseadem placebunt, in dextram patrem taciti tranfibitis.Quæ pars maiorerit, eo ftabitur confilio. Ert aliquanto poſte Quibus hac falutaria videncur,agite dum in dextramparfem pedibustranfite. Qmnestranfieruno, vadentemque per intermifla cuftodiis loca Decium feguuti funt.M. Tullius Philippica iy Dixittamen fi quiseorum quipoft{e rogatieflent, graviorem fententiam dixiffet,ineam fe iturum. Iremin epiftela ad Lentulum: Perfpiciebantenimin Hortenfii fencentiam multispartib, pluresituros, quam aperte Volcatio aflentirentur. Ibidem: Fre quentes ieruprin alia omnia tdem Planco. Frequens eum fena. tus reliquie, Sinalia omnia difcefit. Hec ratio ferendorum {uf fragiorum, Difceffio dicebatur, Plinius neposepift.lib.2. Adria. no: Sed quum fleret difceffio, quifellis curulibusaftiterant, in Cornutifentétiam ire corperuni. Tumilliquife collega adnumerari patiebantur, in diverfum tranfierunt. Qui fentétiasinterrurapebat,Intercedere dicebatur. T. Liuiuslib. ab Vrbe condita 9, Quum omnes laudibus modo profequentes virum, in fententiam eius pedibusirent, tentata paulifperinterceffio eft. Idem 1b Vrbecondita 5.1n quam fententiam quam pedibusiretur,ceteri tribuni militum nihil contradicere. Plin.maiorlib. 1.C4p.7. nonnihil nouauit fermonis formam: Sedere,inquiens, ccepit fenten. tiahzc, pariterque & eruditum valgus & rude in eam curfe ya~ dit. Vehementerac precipiranreraflentiri, dixit Curfuvaderein fententiam:& Sedere dixit, pro placere. Nam Flavins Vopifeusia vita Aurelianiimperatoris,indicar& mannum porrectione fentes tiamalienam comprobari folere.Sicenim {cribit:Deinde allic manus porrigentibus,aliis pedibusinfententiam euntibus,pleri® que verboconfentientibus,conditum eft fenatufconfulcum. Tale quiddam fenfit & Saluftius in bello Catilinario, guum ait, Silla. num poftea permotum €. Cxfarisoratione, pedibusinfentens tiam Tiberii Neronis iturum fe dixiffe ; ceteros verbo, aliosvac rie Czælari affenfiffe, Quintilianusdixir, Manibus pedibulquein fententiam difcedere, Porro qui vultu quog; ac geftu fignificane fe affentiri toto vorpore infententiam difcedere dicuntur.Suffras giorum genus quod porreétis manibus peragitur, Græci vocant Kuegrover& xe pgrovia: quam vocem vfurpanr & (acre lirera.vta, Corint.8. xeregro;nles, Quinetiam Subleribere fententia, fubfcribere iudicto, fubfcribere volunrati, fuffragari,refragari,atque id genus alia inethaphoræ,quotieslongiufcule trahuntur abora tione fimplici,in prouerbii fpeciem paulatim abeunt. a Ft Phidia fignum, Que primis ftatim afpe&u. probantur omnium fuffragiis, Yt Phidiæ fignurn placere dicuntur Nam quædam figna non ftatim arridene,
