Page 74 [74]
OCR
52 LETTERS OF ERASMUS [rats aut sudoris quam mihi fuerit in hoc negocio. Quanquam hoc etiam vinco nomine, quod vnus ipse dux pariter ac miles cum tot hostium milibus conserui manum. Jam nec strages in hoe conflictu minor 15 quam in vestris praeliis. Nam aduersus Gallos, quo minus cruenta fuerit pugna, ciuilitas hostium (nam quo potius appellem nomine?) in causa fuit, qui sie ad primum statim congressum cessere melioribus, vt appareret in hoc ipsum venisse, quo vobis praedam adducerent. Caeterum e Scotis ingens quidem contigit victoria, nimirum ipso 20 rege cum innumeris optimatibus caeso, et co rege qui gladiatorio (quod aiunt) animo summam perniciem vniuersae Britanniae moliretur. Verum ea contigit multo vestratium empta sanguine. At ego vnico conflictu supra quatuor hostium, imo portentorum, milia iugulaui, confodi, deleui ; tot enim opinor mendas vel ex vno 25 Seneca sustuli. Adde quod Scotus miles vix primos Britannicae ditionis fines fuerat ingressus, et vnicam duntaxat occuparat arcem, vnde mox depulsus est. At totum Hieronymum totumque Senecam multis iam saeculis infinitus mendarum numerus occuparat, vt nihil vsquam esset reliquum quod non ab hostibus teneretur. 30 Atque hac quidem in re mihi pro gladio calamus fuit, pro Marte Musae, pro copiis ingenium. Nec vllum alioqui auxilium in tantis rerum difficultatibus praeter duos vetustos codices, quorum alterum exhibuit e sua bibliotheca summus ille meorum studiorum Moecenas et incomparabile nostri saeculi decus, Gulielmus archiepiscopus 35 Cantuariensis; alterum Regium apud Cantabrigienseis collegium suppetias misit; sed vtrunque primum mutilum, deinde vulgatis etiam exemplaribus mendosiorem, vt minus fidendum fuerit auxiliaribus copiis quam ipsis hostibus. Illud tamen profuit quod non consentiebant errata, id quod accidere necesse est in his libris qui 40 ex eodem exemplari formulis excuduntur. Proinde quemadmodum aliquoties fit vt peritus et attentus iudex e multorum testium oratione quorum nemo tamen verum dicat, rem colligat, ita nos e diuersis mendis veram coniecimus lectionem. Ad haec permulta velut olfecimus, ipsa litterarum et apicum secuti vestigia. In nonnullis 45 diuinandum fuit; quanquam id quidem fecimus parcius, non ignari 13. vincam £. 34. Guielmus £. 39. his a: iis B. 42. tamen a : bn £8. 17. cessere] Cf. Ep. 283. 138 n. Warham; and I can find no trace in 26. arcem] Norham Castle; see them of use by Erasmus. Brewer i. 4457. 35. Regium] This MS. seems to have 32. alterum] Perhaps one of the already disappeared in 1526; for when Lambeth MSS. 138 or 232 (xiii°,), each Aldridge was asked by Erasmus to of which contains works printed collate it again for the new edition of in the Lucubrationes; see Todd’s 1529 it was not forthcoming. See Catalogue. There is nothing, how- Lond. xxi. 26, 55, LB. 782, 852, and ever, to show that they belonged to Aldridge’s intermediate letter, HEZ. 40.
