OCR
An. 2529. LIAI Pro ARTE offendit animum meum. Si reéte judicant, docent: fin minus, humanum eft vitium , nec fatis dignum quod bonorum dirimat amicitiam. Optarim multos ele Longolios » qui luderent in oratorem Batavun, modo de difciplinis ac religione Chriffiana bene meterentur, quod illum egregie fuiffe praftaturum arbitror, fi vita longior contigiflet. Jam ne parum effet ponderis laudibus, quas eruditis adferibo, fingo perfonam hominis egregie doĉti, qui cætera fanus, tantum immodico Ciceronis amore deliret. Sed 6 vitam hominis fugaciflimam! 6 rerum humanarum Ezripum , aut fi quid eft Exripo volubilius! Dum hæc loquimur fugit hora, ut ait Saryricus, & dum amicosrecenfemus, unum non poftremi loci amifimus, ‘facobum Wimphelingum Sleiftadienfem, qui quidem inter felices numerari poterat, nifi fenectus illius in hoc feculum multo turbulentiflimum incidiffet. Nam à teneris ufque annis educatus eft in honeftiffimis literis , primum S/erfradi {ab Lodovico DringenbergioWefphalo, deinde Fribargi, mox Heidelberge, Pontificii juris peritiam cum Theologiee fcientia non infeliciter conjunxit, & alioqui nullius honeftæ difciplinæ rudis. Eloquentiæ vero tantum præſtitit tum in carmine, tum in oratione foluta, quantum vel à Theologo, vel ab illorum temporum homine poflit requiri. Adfcitus Siram, Ecclefiaftæ munus non fine laude geffit. Inter hæc vir pius ardens amore rerum cœleftium, coque pertæfus feculi, quod, tefte Joanne, totum in malitia pofitum eft, de feceflu cogitavit. Ejus propofiti confortem habebat Chriftophorum ab Utenbeiz, doétum pariter & caftiflimæ integritatis virum. Atque ut nudus ad nudum Chriffum confugeret , quod erat Ecclefiaftici cenfus, erat autem quod ad vitæ munditiem fufficiebat, refignavit. Cæterum hoc confilium abrupit Chrsfophorus ad Epifcopi munus retraétus, amicis ita fuadentibus, futurum, ut fi ad mentem tam piam acceffiffet auctoritas, plures Chriffo lucritacere poffet, quam {i fe abdidiffer. Ille tamen fua paupertate lætus, pergebat quod inftituerat agere , rurfus Æesdelberge facros Auétores enarrans, & in his Hieronymam. Ad hæc libellis editis & adolefcentiam inftituit, & facerdotes ad pietatis caftimoniæque ftudium excitavit. Nec gravatus eft amore pietatis, agere paxdagogum aliquot magne ſpei adolelcentibus , quorum precipuus , nunc inter nobiles, doétrina, finceritate , candore , prudentia, nobiliffimus facobas Stermus, cujus confiliis plurimum debet tota pene Germania, non folum inclyta civitas Argentoratum. Nec invidia caruit hominis fancta libertas. Romam excitus cft homo & fenio & hernia tardus, Monachorum Augultinenfium opera, quod alicubi {cripffler, Augafhinum non fuiffe Monachum, aut certe non talem quales nunc habentur Augzfrinenfes, quum hi tamen illum in tabulis ac libellis exhibeant promifla barba, nigra cuculla , & zona coriacea. Hoc incendium , ex minima (cintilla latius evagaturum, ##Li Secundi preflit auétoritas, idque bonorum ommum applaufu. Præter alias adverfitates , quibus hominis virtus exercita fuit, hoc fatale totius Ecclefia diftidiam yehementer illum afflixit, ac tantum non ad vitæ tædium adegit. Itaque folitudinem ac feceflum fruftra tentatum , ingravefcentibus annis egit Sletftadii in ædibus Magdalene fororis; cx qua nepotes duos, quos paterno femper affedu complexus fuerat, reliquit , moribus ac literis eleganter inſtitutos: quorum Jacobus Spiegelius, Juris prudentia clarus o Maximiliano Cxfri,mox Regi Ferdinando fait à Confiliis: apud quem nuper Fo. Majus, natu minor, 10 fratris locum fuccef= fit, aule primoribus indolis elegantia, ac dexteritate morum optimo jure gratiflimus. N ondum tamen ftatui, utrum Wérphelingi mots gratulatione dignior fit, an deploratione. Annum attigit pene octogefimum , diutius etiam victurus, fi corpufculi deficientis rationemullam habere voluiffet : & fubductus eft huic feculo , quo nihil fingi poteft inquinatius. Poftremo, nihil addubito, guin vitæ innocenter u actæ præmiis jam fruaA B C D E F Epiſt. MVIII. MIX. tur apud ceelites. 1142 peri hoc ipfum argumentum fuiffe traétatum tribus epiftolis inter Prancifeum Picum Comitem Iiirandalanum, & Petrum Bembum 3 quorum alter fufius diflerit, alter haud ira multum è me diffentit. Negat enim fe loqui, nifi de rare felicitatis ingeniis: neque hic deterret à bonorum Auétorum Jeétione, {ed ad unius Gcerenis imitationem invitat, atgue adeo, quod eft difficilius, æmulationem. Mihi cum his modo res eft, qui huic fuperftitioni fic addi&i funt, ut miro faſtidio refpuant quicquid diffonat. Recognovimus libellum emendatis perpaucis locis , adjeétis etiam nominibus aliquot. Quum enim pridem excuderetur, fubito EXOrtUs ¿Aae ovnodavrimes curfum & attentionem nonnihil interrupit , ut funt quidam ad nihil aliud nati, quam ut honefta conantibus faceffant negotium , ipfi nullis occupati, præterquam alea, {cortis, commeffationibus, & gloriis. Bene vale. Datum 24/lea 24. Januariiy Anno 1529. Episrora MIX. Serenifiimo Principi Ferdinando, Pannonia Bohemiague Regi, &c. Erafimus Roterodam S. D. P Ro mea in tuam Majeftatem obfervantia , proque illius ampliffimiserga me meritis, femper cam fortunam tibi precatus fum, Regum decus Ferdinande, quze quum ifta tua fumma nobilitate, longa Caefarum & opulentiffimorum Regum ferie porrecta, tum ifta tua fingulari pietate integritateque digna foret. Nihil autem judicavi tanto Principi, tali indole predito, felicius poffe contingere, quam fi ditionem fuam citra fanguinis humani ja¢turam, vel adipifceretur, vel tueretur, vel proferret. Idem femper optavi invictiflime Cæfari Carolo, tuo germano, quem pari tecum religione femper, utdebui, veneratus fum. Caterum quo~ niam prima illa mea vota video non valuific, certe quod erat proximum , fuperis res tuas profperantibus, evenire gaudemus. Incredibilem enim cepimus voluptatem ex rumore huc nuper allato, fed multo ut certiorem, ita uberiorem ex amicorum literis, quæ nunciabant te, nec multa ftrage, nec magno fanguinis humani diſpendio, Pannoniorum Bohemorumque regna in ditionem tuam redegiffe. Non enim mihi valde placent Romanorum triumphi, qùi videbantur hoc efle {plendidiores, quo plura hoftium millia trucidata y plures exuftæ civitates ac vici, plures orbi, orphanis viduzeque facta: nunciabantur; denique quo major captivorum ac fauciorum turba ad invidiofum fpectaculum producebatur, quafi parum effet efle proftratos, nifi accederet calamitatis exprobratio. Nulla poteſt effe victoria fpeciofior , quam que, quantum licet, cum pauciflimorum exitio conjunéta eft, quaque longiflime abeft abea, quam Greci Cadmeam appellant: tum ex qua viétor majorem prudentie moderationifque laudem refert, quam fortitudinis aut etiam felicitatis. Non admodum plaufibilis felicitas eft, que plurimorum emitur infelicitate. Quot cladibus interdum cmitur unius oppiduli aut arcis expugnatio , ut non minus fleat victor quam victus? Quot mortibus conftitit Gracis Troja capta, incujus obfidione plures pro= pemodum abfumfit peftilentia quam gladius? Tu vero Pannonie regoum amplifimum pariter & opulentifimum, jam ab alio occupatum ac diflidiis turbatum undique, tuorum minimo, hoftium vero non ita magno difpendio vindicatti. De C. Ceſare , ni fallor, {criptum eft, 4 Secamque deos in prelia ducit: SI agnovit & ipfe fuam felicitatem, Ye; inquiens s Vidi, Fici. Quanto juilius hæc in te dici poffunt, Principem fingulari pietate , fanctimoniaque preditum , qui nullo pene confliétu, folo adyentu tuo, tantos Pannonie motus compofueris , tantum regnum tibi aflerueris occupatore depulfo ? Quid hac victoria Tom. II Gees plau=