Page 17 [17]
OCR
9 que, & correĉtiones nihil ad rem pertinentes. Etenim dum nihil refellit, omnibus annuit >approbat omnia, grad fingula fucclamat, bene diétum, fatis factum, nimirum palam intelligitur, rogare ftudio, cæterumaliquid perfequens hoc agere , ut laudet , ac laudatum ut inflatum reddatmagis. Adhxc, ficuti qudam piéturam definierunt , tacentem effe Poeticam : fic &adulatio nonnumquam tacendo laudat. Ut enim qui venantur ita magis fallere folent quæ captant, fi non hoc agere, fed veliter facere , vel pafcere greges, vel agricolare videantur : fic adulatores tum maxime movent laudando quum videntur non laudare, fedaliud quiddam agere. Nam quilocum ceditad con{eflum venienti, & qui loquens apud populum aut in curia, fi fenferit divitem aliquem velle loqui, obticefcitinterim , locum fimul & orationem illicedens, filendo magis declarat, quam alius clamore, quod illum fuperiorem & fapientia preftantiorem exiftimat. Unde cernere licet iftos prima fedilia inrecitationibus & fpeétaculisoccupantes, non quod 1pfife dignos hisarbitrentur, fed quo cedentesdivitibus, eisaduleatur. Item videre eftillosin comitiis & conciliis primas dicendi partes occupare, mox cas concedere potentioribus, ac facillime in diverfam ire fententiam 5 ft potens, aut dives , aut nobilis fuerit qui contradicit. Atque hac nota potiffimum iftiufmodi conceffiones illorum & delationes oportebit deprehendere, quod haud concedant ufui rerum, nequevirtuti neque tati, fed opibus, & nobilitati. Nam Apelles piétor affidenti fbi Megabyzo, & nefcio quid delineis & umbris logui conanti , vides, inquit, hos pueros Melidem colorem terehtes? hitacentem te fufpiciebant, purpuram & aurum admirabantur , at idem nunc derident, pofteaquam de his loqui cceperis, quaenon didicifti. Et Solon Croefo de felicitate percontantiyTellum quempiam Athenienfem obfcurum hominem,ad hoc Bitonem & Cleobim, pronunciavit effe feliciores. At affentatores,Reges,divites,ac primates,non felices tantum ac beatos predicant,fed iifdem & in prudentia, martificio, in virtute primas tribuunt. Hæc quum ita habeant, funt qui Stoicos nec audire fuftineant , quum fapientem fimul & divitem & formofum, & clarum, & Regem appellant. Adulatores autem qui dives fit, eum fimul & Rhetorem & Poetam, quod fi vifum fit, etiam Pi@orem ac Tibicinem faciunt. Infuper & pedibus celerem , & robuftum, dumilli fuccumbunt interluétandum , & in curfu fuperantur. Sic enim Crifon Himeræus curfu contendens cum Alexandro , data opera vincebatur, quod quidem fentiens Rex, indigne tulit. At Carneades dicere folitus eft, divitum & Regum filios, nihil recte neque bene difcere >. præterquam equitare, propterea quod his afentetur præceptorin exercitatione literarum „ufque laudans quicquid dixerint, aduletur & is qui colluctatur, cedensac fubmittens fefe. Porro equus haud intelligens neque cogitans , privatus quis fit an magiftratus, dives anpauper ,præcipitat quif| | dixit Bion: Si quisagrum laudando feracem & frugiferum reddere queat, nonviderierrare , quiid facere malit, quam fodere & fatigari. Adeumdem modumhaudabfurdefacerevideatur, qui laudetaliquem, fi ci quem laudat utilitatemac frugem adferatlaudando. Nam ager quidem nihilo deteriorredditur quum laudatur.At qui hominem falfo praterque meritum laudant , timidumillum reddunt , ac per-| ut de loquendi libertate videamus. Ttraque quemadmodum Patroclus, Achillisinduensarma & equos in pugnam educens , folam hattam Peliacam non aufus eft attingere ,| fed hanc omifit : fic conveniebat ut adulator, quum amici cultum & fupellectilem adumbrat, hucufque notas & infignia imitatus , folam loquendi libertatem, tamquam eximium amicitiæ geftamen, grave videlicet, ingens & validum, intaćtam & inimitatam relinqueret. Verum quoniam, caventes ne in jocis, aut vino, dicteriifque & lufibus deprehendantur, jam ad fupercilium & feveritatem rem transferunt, &adulanturautteritatis pratextu, reprehenfionem quamdam & admonitionem admifcentes, age neid quidem inexploratum relinquamus. Quemadmodum igitur in Menandri comeedia falfus Hercules inducitur clavam geftans, non grayem neque robuftam , neque rigidam, fed molle quoddam &inane figmentum: ficarbitroy ET AMIL ro A affentatoris libertatem iis , quicapiunt experimentum, mol|lem videri > minimegue gravem nequerigorem habentem, [fed idem facientem quod folent muliercularum capitibus limpotive ftruices, quæ quum videantur carum capitibus jreniti & refiftere , cedunt magis & obfecundant: itidem êc ie fucata dicendi libertas , quum inanem & faliam ac fanie (plenam habeat molem, attollitur quidem ac tumet putiubfidens & contrahens fefe,capiat & pariter abripiat, in ipfara ſeſe conjicientem. Nam vera & amica libertas, peccatis imminet, falutarem ac medicam adferens moleftiam , non fecusatque mel , quod ulcerofa mordet, ac repurgat, alio= qui jucundum & utile. Sed huic rei fuus dabitur fermo. Adulator autem in cæteros quidem , acerbus & vehementer afper & inexorabilis videtur. Nam fuis famulis gravis eft, cognatorum ac familiarium errata, graviter inceflit , nec externorum quemquam aut miratur, aut reveretur, fed faftidit ac defpicit ignofcens nemini, fed deferens ac calummians , ut alios adiram infti get, hoc modo captans famam & opinionem hominis vitus infetti s ut necin hos videatur ftudio temperarealibera objurgatione , neque quidquam ad gratiam vel facere, vel dicere. Deindeidem in verisac magnis corum quibus adulatur peccatis, nihil fe fcirenecintelligere fimulans, ad errata leviffima , nihilad hoc pertinentia, mire concitatur: magnoque clamore & acrimonia jurgatur , fi quod vas neglectum jacere confpexerit, fi parum fplendide babitantem, fi parum diligenter atonfore curatum , fitogam ,canem aut equum parum, Ut oportet, curatum viderit. Cærerum parentum contemptus; li~ berorum negleétus, uxoris contumelia, fattus in familiares, pecuniarum abfumptio, nihil hunc movens, inhis elinguis eft, in histimidus: perinde quafi Aliptes, Athletam inebriari {cortarique finens, circa Lecythum & ftrigilem morofus fit: aut fi Grammaticus puerum de tabula, deque ftilo caftiget , porro Solæcifmum aut Barbarifmumcommittentem audire {e diffimulet. ‘Talis enim eft adulator, qualis fit is qui in imperito ridiculoque Oratore, nihilque dicente quod ad caufam pertineat, de voce cavilletur , & graviter accufet, quod frigidam potans, corrumpat arteriam : aut fi juflùs fcripturam malam & imperitam, emen= dandi caufa percurrere , caufetur, quod craffior fit charta 5 ac non magis fcriptoremipfam malumacnegligentem ap= pellet. Ad hunc modum adulatores, & Ptolemzo, quum difcendi cupidus videretur; de lingua, de verficulo, de hiftoriola digladiantes, ad mediam ufque noétem reluctabantur. Atvero fevienti, ferocienti, tympanis utenti, ve= étigalibus oneranti populum ,nulluse tam multis obfiftebat. Nonaliterergo, ac fiquis hoministubera fiftulafque habentis, medico ferro, pilos incidat & ungues: fic affenta= tores, objurgandi libertatem his admovent partibus, quæ non dolentneque moleftiam adferunt. Quin etiam ſunt & his aftutiores nonnulli, qui ipfa reprehendendi libertate, ad gratiam & voluptatem utuntur. Quemadmodum Agis Argivus, quum Alexander ridiculo cuidamingentia daret C munera, præ invidiaac dolore exclamavit: O rem yehementer abfùrdam ! At poftquam Alexander ira percitus converfusadillum dixiffet , & quid tutandem ais? Fatcor, inquit, me molefte ferre & indignari quum videam omnes e Jove prognatos , æque adulatoribus & ridiculis hominibusdeleétari. Siquidem & Hercules Cercopibus quibufdam, & Bacchus Silenis delectabatur, & apud te videre licet, hujufmodi magni fieri. Porro quum aliquando Tiberius Cæfarin Senatum veniffet , furgens adulator quidam S ait, hominibus liberis libere loquendumefle, nihilque metu difimulandum, negue quicquam reticendum corum que adpublicamutilitatem pertinerent.His verbis quum omnes excitaflet, factoque filentio, & ipfo etiam aufcultante TiBerio: Audi Cafar, inquit, in quo te quidem culpamus omnes, etiamfi nemo palam audet dicere. Negligis teipſum , corpufque tuum exponis pro nobis, follicitudinibus & laboribusillud conficiens, nec interdiw nec noétu quie{cens. Hujufmodi multa quumille dixiffet, ajunt Oratorem Caffium Seyerum fubjeciffe, ifta libertas hunc hominem exitiodabit. Atquehsec quidem leviora funt, fed illa fane periculofa, & ftultorum animosinficientia , quoties diver{os morbosac vitia criminantur his, quibus laborat is, cui palpantur. Quemadmodum affentator Himerius Athenis divitem quemdam fordidiffimum, & avarifimum, veluti Tom. IK, AR per F
